Màn 2

Từ nguyên của "Thiên thần" (Angel) xuất phát từ tiếng Hy Lạp là "Angelos", mang ý nghĩa là người truyền lệnh hay sứ tiết, chung quy chính là người đưa tin của Thượng Đế. Vì thế, nhạc cụ họ cầm theo tất yếu phải là kèn. Để thông báo sự hiện diện của sứ giả, việc thổi vang những loại kèn đồng có âm lượng lớn quả thực rất hợp lý. Violin hay sáo thì quá nhẹ nhàng để làm tín hiệu, cồng hay trống thì trông thiếu khí thế, còn piano hay organ thì lại chẳng thể mang vác được.

"Quả nhiên... Thiên thần thì toàn cầm kèn nhỉ," tôi đưa mắt nhìn quanh thánh đường.

Lúc này, tôi và Lou đang có mặt tại Nhà thờ chính tòa St. Stephen ở trung tâm Vienna. Những bức phù điêu, tranh tường và kính màu tráng lệ, xa hoa đến mức gây choáng ngợp bao vây lấy chúng tôi; ở khắp nơi đều có thể bắt gặp những bức tượng thiên thần tay cầm kèn.

"Toàn là mấy cái kèn Zink cổ lỗ sĩ, có phải trombone đâu chứ."

Lou bĩu môi vẻ không vui.

"Vì đám đầu hói bảo thủ các người mà tôi đã cất công mang cả cây trombone thật đến đây, nên hãy mở to mắt ra mà nhìn cho kỹ vào!"

Nói rồi, cô ấy lôi từ trong hộp ra một cây alto trombone cỡ nhỏ, chĩa thẳng vào mặt các linh mục đang đứng xếp hàng.

"Phải vác lên vai mà thổi thế này này. Ống kèn kéo dài ra tận sau gáy thấy không, thiên thần mà dùng thứ này thì va hết vào cánh, vướng víu chết đi được!"

Khẩu khí của Lou quả thực rất hùng hổ, nhưng tôi nhìn đám tu sĩ với cảm giác ngán ngẩm, tự hỏi liệu đây có phải chuyện nên tranh luận nghiêm túc hay không. Tất cả bọn họ đều đeo huy hiệu hình chìa khóa vàng và bạc trên cổ áo lễ phục, dấu hiệu cho thấy họ được phái đến từ Tòa Thánh. Là người của Thánh Bộ.

"Vấn đề không nằm ở chỗ đó, Ludovica."

Một gã linh mục nở nụ cười nhạt thếch và nói.

"Dâng lên Chúa âm vang nồng nàn của chiếc kèn kỳ diệu, hay còn gọi là trombone, và hạn chế sử dụng nó cho các mục đích ngoài việc ca tụng Chúa, đó mới chính là minh chứng của đức tin."

"Các người thích dâng thì cứ tự tiện mà dâng, nhảm nhí hết sức."

Lou nhổ toẹt một câu rồi cất cây trombone vào hộp.

"Cách đây ít lâu nó cũng được dùng trong opera còn gì. Tiền bối Mozart cũng đã sử dụng đường hoàng trong vở 'Don Giovanni' đấy thôi."

"Đó là vì nó chỉ được dùng trong cảnh kẻ ác bị thần phạt kéo xuống địa ngục, nên Giáo hội mới đặc cách cho phép sử dụng."

"Trong 'Cây Sáo Thần' cũng có dùng!"

"Vở đó vốn dĩ là câu chuyện về đức tin chính nghĩa chiến thắng tà thuật đen tối, nên xét cho cùng vẫn phù hợp với mục đích ca tụng Chúa."

"Toàn lý sự cùn. Tóm lại là các người chỉ muốn bới lông tìm vết bản giao hưởng của tôi thôi chứ gì."

"Ăn nói cho cẩn thận, Ludovica. Chúng tôi không hề cấm cô dùng trombone. Chúng tôi chỉ nói rằng nếu dùng, hãy sáng tác một khúc nhạc mang sắc thái thần thánh xứng đáng với nhạc cụ của thiên thần. Ví dụ như, hãy sửa bản giao hưởng giọng Đô thứ kia thành tác phẩm miêu tả sự khổ nạn và phục sinh thăng thiên của Chúa Giê-su——"

"Tôi từ chối. Âm nhạc của tôi hát lên điều gì là do tôi quyết định."

Trước thái độ bất kính của Lou, đám tu sĩ chỉ nhếch mép cười khẩy. Có lẽ việc bị cự tuyệt đã nằm trong dự tính của họ.

Giáo hội triệu tập chúng tôi ngay khi bản giao hưởng vừa hoàn thành. Vì lo lắng nên tôi mới đi theo, nhưng chẳng có cơ hội nào để chen vào. Mà thực ra, tôi cũng hoàn toàn đồng ý với Lou.

"Đừng quên rằng chúng tôi đã từ bi đưa ra lời khuyên nhủ, Ludovica."

Gã linh mục nheo mắt, nói bằng giọng lạnh lẽo.

"Chúng tôi có thể bắt giữ cô ngay tại đây và đưa ra Tòa Dị Giáo bất cứ lúc nào đấy."

"Hừ, giỏi thì làm thử xem. Tôi không khuất phục trước mấy lời đe dọa đó đâu."

Lou quay gót, hậm hực đi về phía cửa ra vào thánh đường. Tôi nhìn lướt qua đám linh mục một lần nữa. Tôi không rõ bọn họ nghiêm túc đến mức nào.

"Tôi cứ tưởng các vị đã sợ đến già sau vụ bản giao hưởng 'Bonaparte' rồi chứ," tôi cố tình nói với giọng mỉa mai. "Giáo hội rảnh rỗi thật đấy."

Đám linh mục hướng về phía tôi nụ cười xảo quyệt mà họ tuyệt đối không để lộ trước mặt Lou.

"Chúng tôi không hề chơi đùa đâu, ngài Goethe," tên linh mục bước tới một bước. "Thánh Bộ chúng tôi——Sanctum Officium——đã nghiên cứu rất kỹ. Về ma lực của ngài, và cả về ả người hầu bị nguyền rủa kia nữa."

Tôi nghĩ mình đã cố gắng nghe những lời đó mà không biến sắc. Nếu Mephi đi theo tôi, có lẽ cô ấy đã phản ứng gì đó, nhưng cô ấy ghét bầu không khí thần thánh trong Đại thánh đường nên đang đợi ở bên ngoài.

"......Tôi cũng muốn được nghe kết quả nghiên cứu đó đấy. Vì ngay cả tôi cũng chưa hiểu rõ về bản thân mình mà."

Định nói móc, nhưng thốt ra rồi tôi mới nhận ra trong đó cũng chứa vài phần thật lòng. Và rồi, câu trả lời nhận lại khiến tôi lạnh toát sống lưng.

"Ngài đã dùng hết 'Viên đạn của Werther' trong trận chiến với Samiel, 'Cánh tay sắt của Götz' thì đã bị em gái Napoleon phá hủy, hiện tại ngài không còn nắm giữ bất cứ ma lực nào nữa."

Lần này thì không thể giả vờ bình tĩnh được nữa. Tôi trân trối nhìn vào ngực áo lễ phục đen của gã linh mục.

...Tại sao bọn chúng lại biết rõ đến thế?

Nhìn bộ dạng của tôi, bọn chúng thì thầm với nhau vẻ khoái trá.

"Nếu ngài định chống lại uy quang của Giáo hội chúng tôi chỉ bằng mấy mánh khóe sở trường, thì đáng xem lắm đây."

"Kìa, kìa, lời khuyên của chúng ta suy cho cùng cũng chỉ là để dẫn dắt Ludovica van Beethoven đến với đức tin đúng đắn thôi mà. Nói thế chẳng phải giống như đang khiêu khích sao."

"Ha ha, thất lễ quá."

"Ngài Goethe là hiền nhân bậc nhất nước Đức, chắc chắn ngài sẽ đưa ra lựa chọn đúng đắn thôi."

Tôi bước ra khỏi thánh đường, lưng hứng trọn những lời xỉa xói của đám linh mục.

"Chậm chạp quá. Cậu cứ lề mề cái gì thế hả."

Lou đang đợi ngay chỗ ánh nắng chiếu xuống sân vườn.

"Có còn chuyện gì để nói với cái đám đó nữa đâu."

"Ừ, ừm..."

Tôi đã muốn để họ nói thêm chút nữa nhằm thăm dò xem họ nắm được bao nhiêu thông tin về phía này. Nhưng tôi sợ mình sẽ càng để lộ sơ hở, nên rốt cuộc đã bỏ chạy ra đây.

Khi chúng tôi định đi ra đường lớn, có tiếng gọi giật lại. Quay đầu nhìn, tôi thấy một ông lão mặc lễ phục đỏ dẫn theo hai trợ tế trẻ tuổi đang chạy về phía này. Cái đầu trọc quen thuộc kia là của người đứng đầu Nhà thờ chính tòa St. Stephen này, Đại Giám mục Vienna.

"Ngài Beethoven, ngài Goethe!"

Đại Giám mục đuổi kịp hai chúng tôi, gập người thở hổn hển một lúc.

"Có chuyện gì vậy, thưa Đức Cha? Ngài đã lớn tuổi rồi, đừng có quá sức."

Lou vuốt lưng cho Đại Giám mục. Lời nói và hành động chẳng biết là có tôn trọng hay không nữa.

"Cuộc trao đổi với người của Tòa Thánh, ta đã nghe hết rồi."

Đại Giám mục thẳng người dậy, nói bằng giọng đứt quãng. Lou nhăn mặt.

"Không lẽ đến cả Đức Cha cũng định phàn nàn về chuyện cái kèn trombone đấy chứ?"

"À, ừm, không, chuyện đó thì..." vị Giám mục già ngập ngừng.

Mối quan hệ giữa Tòa Thánh Vatican - tức cơ quan trung ương, và các Giáo phận - tức cơ quan địa phương, hơi phức tạp một chút. Quyền bổ nhiệm Giám mục nằm trong tay trung ương, nhưng vì không thể chọn người mà hoàn toàn phớt lờ cảm xúc của dân chúng, nên thường sẽ chọn những nhân vật có quyền lực tại địa phương. Vị Đại Giám mục Vienna trước mặt tôi đây vốn là Bá tước Hohenwart, một quý tộc Áo, nên về mặt tình cảm, ông ấy gần gũi với người dân Vienna chúng tôi hơn là Vatican. Ông ấy muốn ủng hộ Lou.

"Không cần nói hết tôi cũng hiểu mà, thưa Đức Cha. Trên lập trường của ngài, ngài không thể không tuân theo chỉ thị từ Tòa Thánh."

Tôi ngoái lại nhìn cửa vào Đại thánh đường. Cánh cửa vốn đóng kín để phục vụ cuộc gặp với chúng tôi nay đã mở, lệnh cấm người ngoài đã được gỡ bỏ, tôi thấy các tín đồ bình thường đang lục tục kéo vào.

"Ngài không định suy nghĩ lại về việc phối khí sao, ngài Beethoven?"

Đại Giám mục rụt rè hỏi. Lou quả quyết:

"Tất nhiên là không. Lòng tự tôn của một nhạc sĩ không cho phép tôi khuất phục trước những lời vu khống đó. Nếu bảo trombone là nhạc cụ chuyên dụng của thiên thần, thì con người đừng có lải nhải nữa, cứ gọi thiên thần xuống đây để tự họ kháng nghị xem nào, mà đằng nào thì tôi cũng chẳng nghe đâu!"

Lou phồng má, đi ngang qua mặt Đại Giám mục. Ông ủ rũ, hướng ánh mắt cầu cứu về phía tôi.

"Ngài Goethe, mong ngài hiểu cho. Bản thân ta cũng muốn giúp cô ấy. Nhưng mà..."

Đại Giám mục lén nhìn ra sau lưng. Tại cửa thánh đường, những bóng người màu xám mang điềm gở xuất hiện. Là các linh mục của Thánh Bộ. Bọn họ lườm về phía này một cái, rồi xếp thành một hàng đi về phía sau thánh đường nơi xe ngựa đang đợi. Tôi cảm thấy vô cùng cảm thông với Đại Giám mục.

"Vốn dĩ việc họ gọi Lou đến tận nơi này để thông báo cũng là để thị uy rằng Thánh Bộ đứng trên cả Đại Giám mục Vienna mà."

"Đúng, đúng là vậy. Nếu ngài Goethe đã hiểu điều đó... xin ngài hãy khuyên ngài Beethoven từ bỏ đi. Ta cũng muốn bảo vệ ngài Beethoven, nhưng kẻ có thể ngăn cản được Thánh Bộ thì giờ đây chỉ còn mỗi Đức Giáo Hoàng..."

"Nói về chuyện đó thì việc ngăn cản Lou đến Chúa cũng bó tay thôi ạ."

Đại Giám mục chùng vai xuống trước câu trả lời của tôi.

"Hơn nữa, những điều Thánh Bộ nói thật vô lý hết sức. Mấy cái quy định đó có thật không vậy?"

"Cái đó thì..." Đại Giám mục cúi gằm mặt. "Nếu Thánh Bộ đã nói vậy, thì đó chính là quy định."

Phải rồi ha, tôi ngước nhìn ngọn tháp nhọn chọc trời của Đại thánh đường với tâm trạng tuyệt vọng. Tôn giáo là thứ như vậy mà.

"Vậy thì tôi sẽ khiếu nại trực tiếp lên Đức Giáo Hoàng. Chỉ làm nhạc thôi mà bị bới móc đủ lý do rồi bị hành cho ra bã thế này thì ai mà chịu nổi."

"Nếu làm được điều đó thì ta đã gửi thư thỉnh cầu từ lâu rồi."

"...Hả?"

"Đức Thánh Cha hiện giờ không thể lo liệu việc đó được. Ta cũng vừa mới nhận được tin hôm qua. Quân đội Pháp đã tiếp quản Lãnh địa Giáo hoàng, nên Đức Thánh Cha đã đích thân đến Paris để kháng nghị——"

Tôi kinh hãi, buột miệng chen ngang.

"Đến chỗ Napoleon ư? Đích thân ngài sao?"

"Vâng." Khuôn mặt vị Đại giám mục chìm vào bóng tối, giọng nói khô khốc đến rợn người. "Nghe nói ngài ấy đã bị bắt giữ tại đó ạ."

†

Thầy giáo dạy Lịch sử thế giới bắt đầu tiết học hôm ấy với vẻ mặt nghiêm trọng cùng giọng điệu trang nghiêm khác hẳn thường ngày.

"Hôm nay chúng ta sẽ học về chính sách của Napoleon đối với nước Ý. Nhưng trước đó, thầy buộc phải nói về một câu chuyện khó nhằn mà chúng ta không thể né tránh."

Cái thói làm bộ làm tịch, đưa mắt nhìn chậm rãi khắp cả lớp là tật xấu của ông thầy này. Cử chỉ nào cũng đậm chất kịch nghệ, nhưng vì dáng người thấp bé lại còn chải chuốt mái tóc lưa thưa cho thật gọn gàng, trông thầy cứ như diễn viên hài kịch thời xưa nên chẳng ai ghét nổi.

"Đó là về Giáo hoàng La Mã. Hay nói cách khác, là câu chuyện về Kitô giáo."

Thầy chất đống sách giáo khoa và tài liệu trên tay lên cao, rồi đặt phịch một cuốn sách dày cộp lên trên cùng. Là Kinh Thánh.

"Kitô giáo, trong tất cả những gì nhân loại từng tạo ra, chắc chắn là thứ mạnh mẽ nhất, thú vị nhất, quan trọng nhất, nguy hiểm nhất và cũng ngọt ngào nhất. Nếu muốn dạy các em một cách bài bản về Kitô giáo, e rằng có lấy hết giờ Văn, Toán, Anh rồi dạy suốt ba năm ròng rã cũng chẳng đủ. Vì thế, những gì thầy sắp nói sau đây chỉ là một câu chuyện ví von đã được đơn giản hóa. Nó giống như việc thầy đẽo một mảnh nhỏ xíu từ tảng băng trôi khổng lồ mang tên Kitô giáo, rồi bào ra thành món đá bào cho các em dễ nuốt vậy."

Thầy dùng phấn vẽ một chiếc ủng dài của phụ nữ lên bảng đen. Nhìn vào hòn đá lớn được vẽ thêm ở mũi ủng, có vẻ đó là bản đồ bán đảo Ý.

"Giáo hoàng La Mã là nhà lãnh đạo hùng mạnh cai trị Giáo hội Công giáo, tức là toàn bộ các nhà thờ ở Tây Âu. Dù gì thì đó cũng là người đại diện của Chúa. Hơn nữa, ngài còn sở hữu một thanh bảo đao gia truyền mang tên 'Vạ tuyệt thông'. Bị Giáo hoàng tuyên vạ tuyệt thông đồng nghĩa với việc chắc chắn không được bước chân vào vương quốc của Chúa; đối với người thời đó, chuyện này còn đáng sợ hơn cả cái chết. Tuy nhiên, không phải ai cũng vô điều kiện quỳ gối trước Giáo hoàng. Dù là Giáo hoàng nhưng ngài cũng thường xuyên xung đột với các lãnh chúa thế tục, tranh giành lãnh thổ, nên cũng chẳng khác gì các vương hầu. Chẳng hạn như nước Anh đã đuổi thẳng cổ Giáo hội Công giáo để lập ra Quốc giáo riêng, đó là bằng chứng rõ ràng nhất cho thấy quyền uy của Giáo hoàng không phải là tuyệt đối. Chắc hẳn các em sẽ thấy lạ lùng. Rốt cuộc đối với người dân thời đó, Giáo hoàng là sự tồn tại như thế nào?"

Tiếp theo, thầy vẽ quần đảo Nhật Bản bên cạnh nước Ý. Tài vẽ bản đồ bằng tay không của thầy có thể gọi là tuyệt kỹ nghệ nhân.

"Cố gắng hiểu lịch sử châu Âu bằng góc nhìn 100% người Nhật là một cách tiếp cận cực kỳ nguy hiểm. Đặc biệt là sự khác biệt về bản chất, những đặc tính kỳ lạ đến khó hiểu của Kitô giáo, nếu chúng ta không vứt bỏ hết thường thức để học lại từ đầu thì rất dễ nảy sinh hiểu lầm to lớn. Nhưng nói thì nói vậy, các em vẫn là người Nhật, và giờ học thì có hạn. Dù biết rõ rủi ro, chúng ta hãy thử áp dụng vào bối cảnh Nhật Bản như mọi khi để suy ngẫm xem sao."

Tôi suýt nữa thì vỗ tay tán thưởng. Học sinh bọn tôi mà cứ phải nghe mấy chuyện cao siêu mãi thì cũng gay go lắm. Chính vì biết cách dẫn dắt câu chuyện đi vào lòng người thế này nên giờ của thầy chẳng có đứa nào ngủ gật.

"Nào, ở Nhật Bản liệu có nhà lãnh đạo tôn giáo nào giống như Giáo hoàng La Mã không? Trong lịch sử Nhật Bản có rất nhiều ví dụ về các ngôi chùa sở hữu quyền lực và vũ lực, hành xử như lãnh chúa, chẳng hạn như Enryakuji, Kofukuji hay Honganji. Tuy nhiên, sức ảnh hưởng tinh thần của họ không bao trùm toàn quốc. Dù Honganji Kennyo có dọa 'ngươi sẽ bị đày xuống địa ngục', thì với một võ tướng Chiến Quốc không tin vào Tịnh Độ Chân Tông, lời đó chẳng có nghĩa lý gì. Ông ta sẵn sàng dùng vũ lực đàn áp phong trào Nhất Hướng Tông mà chẳng mảy may đau lòng. Không thể so sánh với Giáo hoàng, người nắm trong tay các nhà thờ trên khắp châu Âu được. Các đền thờ Thần đạo lại càng không đáng nói. Các vị thần nhiều vô kể, mỗi nơi một phách, cũng chẳng có đức tin mang tính ép buộc, nên không thể có quyền lực tập trung. Vậy thì ở Nhật Bản không có ai ở vị thế tương đương với Giáo hoàng sao? Không, có đấy chứ. Đó là một hệ thống mà bất kể người cai trị ở thời đại nào cũng phải dành sự kính trọng nhất định, đôi khi bị đề phòng, thậm chí bị đối xử lạnh nhạt hay bức hại, nhưng vẫn thu hút được sự sùng kính của người dân, sở hữu lãnh địa, tài sản, và thừa kế địa vị đó không dứt. Các em cũng biết rõ người này. Có ai đoán ra không? Ai biết thì giơ tay."

Hiếm hoi lắm mới thấy vài cánh tay giơ lên. Nhờ gợi ý tận tình của thầy mà tôi cũng đoán ra. Thầy chỉ định một nam sinh. Cậu ta kéo ghế lạch cạch, đứng dậy trong tư thế nửa vời và trả lời.

"...Thiên Hoàng ạ?"

"Chính xác!"

Giọng nói đầy nội lực của thầy vang lên sảng khoái khắp phòng học.

"Hãy nhớ lại lịch sử Nhật Bản. Chính quyền đã chuyển từ gia tộc Fujiwara sang nhà Heike, nhà Minamoto, nhà Ashikaga, trải qua thời Chiến Quốc rồi đến nhà Tokugawa... nhưng dòng dõi Hoàng gia chưa bao giờ đứt đoạn. Tất nhiên, quyền lực của Thiên Hoàng đã suy yếu rất nhiều trong xã hội lấy võ gia làm trung tâm, nhưng sự tôn kính dành cho dòng dõi Hoàng gia vẫn luôn tồn tại. Hãy nhớ rằng các chức vụ nắm quyền lực tối cao, bắt đầu từ Chinh Di Đại Tướng Quân, về mặt hình thức đều là gia thần của Thiên Hoàng. Hãy nhớ lại thời Chiến Quốc, ai ai cũng tranh nhau nhắm đến Kyoto. Hãy nhớ lại cuộc Minh Trị Duy Tân, khi chính phủ mới đã dùng tư tưởng Tôn Hoàng làm lực hấp dẫn để quy tụ lòng người."

Tiếng lật trang sách vang lên lác đác. Dù đang trong giờ Sử thế giới nhưng mọi người đều cắm cúi xem sách giáo khoa Sử Nhật Bản.

"Người ta thường nói Hoàng gia Nhật Bản là một vương gia hiếm có trên thế giới. Đây là dòng dõi Hoàng gia lâu đời nhất còn tồn tại, không bị gián đoạn, không có sự thay đổi triều đại và kéo dài đến tận ngày nay. So sánh với các nền văn hóa khác sẽ thấy rõ sự đặc biệt này. Ví dụ, ở Trung Quốc, thay đổi chính quyền đồng nghĩa với thay đổi triều đại, thay đổi dòng máu hoàng tộc. Giết vua cũ, nhổ cỏ tận gốc cả gia tộc để trở thành vua mới, lịch sử Trung Quốc là sự lặp lại của quá trình đó. Ở châu Âu, các triều đại cũng thay đổi. Chuyện con cháu tuyệt tự hoặc thua trận khiến dòng máu mới lên làm vương gia xảy ra như cơm bữa. Việc một triều đại kéo dài không dứt trong khi chỉ có người cai trị thay đổi liên tục như ở Nhật Bản là một cấu trúc cực kỳ kỳ lạ. Người nước ngoài thường rất ngạc nhiên về điều này."

Nghe thầy nói mới thấy đúng là lạ thật. Tôi thoáng nghĩ, không biết mẹ tôi, một người mang nửa dòng máu Hungary và từng bôn ba khắp Âu Mỹ từ nhỏ, thấy thế nào về chuyện này nhỉ.

"Tuy nhiên, sự nhầm lẫn xảy ra là do chúng ta coi Hoàng gia tương đương với Quốc vương. Nếu coi đó là Giáo hoàng thì sẽ hiểu ngay lập tức."

Thầy quay lại bảng đen, vẽ hình ngôi sao lên khu vực Kyoto của quần đảo Nhật Bản và khu vực Rome của bán đảo Ý.

"Giáo hội Công giáo khác với Hoàng gia ở chỗ người lãnh đạo được chọn qua bầu cử chứ không phải cha truyền con nối, nhưng họ có điểm chung là các nhà cai trị qua các thời đại, dù ít dù nhiều đều kính sợ và chưa bao giờ nghĩ đến việc tiêu diệt họ. Đúng vậy, 'kính sợ', đây là điểm mấu chốt quan trọng nhất. Nếu nhìn vào từng cá nhân Giáo hoàng, có người bị cướp lãnh địa, có người bị đuổi khỏi Vatican, có người bị bắt làm tù binh, nếm trải đủ điều cay đắng. Nhưng chưa từng xuất hiện vị vua nào nghĩ đến việc tiêu diệt Giáo hội và xóa bỏ ngôi vị Giáo hoàng. Trái lại, thông lệ là họ thường nhờ Giáo hoàng cử hành lễ đăng quang để được các chư hầu công nhận là một bậc đế vương chính danh. Ngay cả nước Anh, nơi đã cãi nhau to với Giáo hoàng, cũng không định xóa bỏ bản thân Giáo hội Kitô. Những gì Quốc vương Anh làm chỉ là tước quyền điều hành Giáo hội Anh khỏi tay Giáo hoàng, còn Giáo hội và đức tin thì vẫn tiếp tục được bảo vệ. Đó là vì sự kính sợ. Trong tâm khảm những con người sinh ra trong vùng văn hóa Kitô giáo, nỗi kính sợ đối với Chúa đã được khắc sâu."

Cuốn Kinh Thánh được đập mạnh xuống bàn giáo viên, bìa sách hướng về phía chúng tôi.

"Tương tự như vậy trong lịch sử Nhật Bản, không có ai định tiêu diệt Hoàng gia. Có thể tấn công cá nhân Thiên Hoàng, lưu đày, hay bắt đi tu để thay người khác vào, nhưng chưa từng có kẻ nào nghĩ đến việc xóa bỏ dòng dõi Hoàng gia. Đó là vì sự kính sợ. Vì trong tâm khảm những con người sinh ra tại Nhật Bản, nỗi kính sợ đối với dòng dõi Hoàng gia đã được khắc sâu."

Ngay khi chúng tôi đang nghiêng đầu tự hỏi "Thật sao?", thầy đã nói ngay không chút chậm trễ.

"'Thật sao?', chắc hẳn các em là người Nhật đang nghĩ như vậy chứ gì."

Bọn tôi bất giác nhìn nhau cười ngượng nghịu.

"Nhưng hãy thử nghĩ mà xem. Ví dụ, giả sử trên báo đăng một bài viết chỉ trích Thiên Hoàng Bệ Hạ. Không phải các em sẽ ngay lập tức nghĩ thế này sao: 'Mình thì chẳng quan tâm đâu nhưng mấy ông cánh hữu chắc sẽ làm ầm lên là khi quân phạm thượng cho mà xem'."

Đúng là thế thật. Thầy gật đầu hai cái.

"Chính việc cái dự đoán đó xuất hiện ngay lập tức đã là 'sự kính sợ' rồi. Nếu làm phản sẽ chuốc lấy ác cảm của những người có đức tin sâu sắc, việc 'sợ' điều đó cũng chính là 'sự kính sợ'. Vì vậy, các vị vua châu Âu không tấn công Kitô giáo mà lợi dụng nó, và các Tướng quân Nhật Bản cũng lợi dụng Hoàng thất. Dòng dõi Hoàng gia chính là Kitô giáo của Nhật Bản, và Thiên Hoàng chính là Giáo hoàng."

Vẫn là giọng điệu trôi chảy như nước, chúng tôi dù trong lòng vẫn còn chút lấn cấn nhưng cũng đành bị thuyết phục. Đúng lúc đó, giọng thầy đột ngột trầm xuống.

"Tuy nhiên, chuyện gì cũng có ngoại lệ."

Bầu không khí thay đổi quá đột ngột khiến cả lũ giật mình nhìn lên bàn giáo viên. Đôi mắt thầy cụp xuống vẻ vô cùng bi thương, ánh nhìn rơi trên bìa cuốn Kinh Thánh.

"Vừa rồi thầy đã lỡ nói là không ai nghĩ đến chuyện tiêu diệt, nhưng xin cho thầy đính chính lại. Trong lịch sử Tây Âu, có duy nhất một trường hợp, một kẻ nắm quyền lực đã thực sự định tiêu diệt Kitô giáo, thứ vốn dĩ bất khả xâm phạm. Đó là nhân vật đã từng xuất hiện trong các bài giảng trước đây của thầy. Các em còn nhớ không?"

Thầy nhìn quanh lớp một lượt rồi chỉ tay vào tôi. Tôi giật mình đứng dậy. Hít một hơi thật sâu, tôi lục lọi lại trí nhớ về nội dung bài học mấy tháng qua.

"...À, ừm... Là Robespierre phải không ạ?"

"Chính xác!"

Tôi lãnh trọn giọng nói của thầy ngay trực diện, bất giác ngồi phịch xuống ghế.

"Robespierre, nhà lãnh đạo Cách mạng Pháp, từng nuôi tham vọng xóa sổ Kitô giáo để kiến tạo một tôn giáo mới. Là kẻ tôn sùng lý tính con người lên hàng đầu, có lẽ ông ta không thể dung thứ cho Giáo hội Công giáo, nơi vốn được xem là tảng đá của mê tín và hủ bại. Tuy nhiên, ông đã thất bại trong cuộc đấu tranh chính trị, bị phe đối lập xử tử, và giấc mộng xây dựng một quốc gia theo Lý thần luận cũng theo đó mà tan thành mây khói. Đáng tiếc thay, có thể nói Robespierre chưa đủ bản lĩnh để phá hủy truyền thống hùng mạnh nhất mang tên Kitô giáo. Nhưng tôi tin rằng ý chí của ông vẫn sống mãi trong dòng chảy vĩ đại của Cách mạng Pháp. Và nó đang chờ đợi sự xuất hiện của một đế vương hùng mạnh hơn..."

Thầy giáo xúc động đến mức quay lưng lại với chúng tôi.

"Đúng vậy. Napoleon chính là người đó. Tôi tin chắc là như thế. Nếu Napoleon cứ tiếp tục tiến bước trên con đường bá đạo mà không nếm mùi thất bại dù chỉ một lần──thì chắc chắn trong trận chiến cuối cùng, ông ta sẽ chĩa mũi kiếm vào thần linh."

†

"Trẫm cũng vừa nhận được báo cáo hôm qua."

Hoàng đế Franz Bệ hạ cất giọng trầm buồn.

"Tên Napoleon đó, hình như hắn đã giam cầm Đức Thánh Cha Pius Đệ thất tại căn cứ quân sự của Pháp ở Savona. Quả đúng là hành vi của ác quỷ không biết sợ trời cao đất dày."

Nghe Tổng giám mục Vienna thuật lại chuyện Giáo hoàng bị bắt, tôi lập tức một mình đánh xe ngựa đến Cung điện Hofburg, nhưng có vẻ mạng lưới tình báo của quân đội Áo còn nhanh hơn phía Giáo hội. Họ đã xác định được cả nơi giam giữ rồi sao?

"Một biện pháp cứng rắn đến khó hiểu."

Ông Metternich, người đang đứng hầu bên cạnh Bệ hạ, lên tiếng.

"Kích động Giáo hội vào lúc này chẳng mang lại lợi lộc gì cho Napoleon cả."

Đó là một người đàn ông trung niên gầy gò, trông có vẻ ảm đạm và mờ nhạt, nhưng thực chất lại là một sách lược gia nắm cả châu Âu trong lòng bàn tay, nhân vật sau này sẽ trở thành một trong những kẻ thù lớn nhất của Napoleon. Đến cả ông Metternich còn phải thốt lên là khó hiểu, thì việc Giáo hoàng bị bắt quả thực là một tin tức ngoài dự đoán.

"Không lẽ tên Ma Vương đó định ra tay triệt hạ chính bản thân Giáo hội Công giáo sao?"

"Với Giáo hội ư? Ví dụ như đưa người của gia tộc Bonaparte lên làm Giáo hoàng để chi phối, hoặc là... không lẽ nào..."

Bệ hạ và ông Metternich nhìn nhau rồi im bặt. Tôi cảm giác cả hai đang cùng nghĩ đến một điều, nhưng vì nó quá đáng sợ nên không ai dám nói ra. Đó là phỏng đoán rằng Napoleon đang định tiêu diệt Giáo hội. Vì trong Cách mạng Pháp thực sự đã có những động thái chống lại tôn giáo, nên sự tưởng tượng này cũng không phải là vô căn cứ.

"Dù là Ma Vương đi nữa thì trẫm cũng muốn tin hắn không làm đến mức đó."

"Nếu Đức Thánh Cha Pius Đệ thất không còn, Giáo hội sẽ suy yếu đáng kể. Có lẽ đó là mục tiêu của hắn."

"Trong tình thế hiện nay, người có thể thống nhất Giáo hội ngoài ngài ấy ra thì không còn ai khác..."

"Ngài ấy là người vĩ đại đến thế sao ạ?"

Tôi buột miệng hỏi một câu khá thất lễ.

"Đó là người đã cử hành lễ đăng quang cho Napoleon đấy," Bệ hạ đáp. "Nghĩa là ngay cả Napoleon cũng không thể phớt lờ uy quang của Đức Thánh Cha."

Có thể nói Pius Đệ thất ở vị thế như cha đỡ đầu của Napoleon. Sau đó, mỗi khi có chuyện, ngài đều khuyên răn thái độ đối ngoại hung hăng của Napoleon, và sự kiên quyết đó đã giành được lòng tôn kính của toàn châu Âu.

Nhưng lần này, cuối cùng ngài cũng đã chạm vào vảy ngược của rồng và bị bắt giữ.

"Nếu Đức Thánh Cha vắng mặt, chúng ta buộc phải xem xét lại đường lối lấy Giáo hội làm trọng tâm để tái lập Liên minh chống Pháp. Tòa Thánh có lẽ cũng sẽ hỗn loạn và chia rẽ trong một thời gian."

Ông Metternich nói vậy rồi nhìn tôi.

"Hành động ngông cuồng của Thánh Bộ đối với Beethoven kia, chắc cũng là sự tự tung tự tác nhân lúc Đức Thánh Cha không có mặt. Bởi ngài ấy vốn là người trọng đạo nghĩa."

"Tuy nhiên chúng ta cũng chỉ có thể gửi văn thư kháng nghị mà thôi."

"Đức Thánh Cha đang bị bắt làm con tin, nếu hành động khinh suất sẽ vi phạm hiệp ước hòa bình..."

Vấn đề đang dần trở nên nghiêm trọng ở tầm quốc tế, bầu không khí này hoàn toàn không phải lúc để tôi mở miệng nói chuyện về cái kèn trombone.

†

Ngày hôm sau, tôi ghé qua dinh thự của sư phụ Haydn.

Dinh thự Haydn, nơi tá túc của Đấu Hồn Liệt Sĩ Đoàn, có một võ đường khổng lồ có thể dùng làm nơi tập luyện hợp xướng. Khi tôi rón rén bước vào, một dàn nhạc gồm những gã đàn ông lực lưỡng mặc quân phục đen đang giữa lúc hợp tấu bản Scherzo của Giao hưởng số 5. Người chỉ huy là anh Karl. Màn trình diễn dứt khoát, không một chút rối loạn khiến người ta suýt quên mất đây chỉ là buổi tập. Đấu Hồn Liệt Sĩ Đoàn Salzburg tuy là một bầy khỉ đột, nhưng cứ hễ đứng trước bản nhạc là lại biến thành một dàn hòa tấu thượng thừa.

Tuy nhiên, không thấy bóng dáng của kèn trombone đâu. Cả "Định Mệnh" và "Đồng Quê" đều chỉ có trombone xuất hiện ở phần cuối, nên dù vắng mặt thì phần lớn buổi tập vẫn diễn ra suôn sẻ.

Có lẽ nhận ra tôi đang đảo mắt tìm kiếm bóng dáng trombone trong dàn nhạc, sư phụ Haydn đang đứng khoanh tay bên cạnh cửa lên tiếng với giọng nặng nề.

"...Thần linh ngự trị trong trái tim mỗi người."

Ánh mắt sư phụ rơi xuống bản nhạc chương cuối nằm dưới chân.

"Cho dù Ludovica có chủ trương điều gì, nhưng nếu thần linh ngự trong tim người chơi trombone ra lệnh không được thổi giao hưởng, thì hắn cũng không thổi được đâu."

"Đúng là... vậy thật nhỉ."

Và nếu hỏi Lou đang làm gì mà không thèm ló mặt đến buổi tập hợp xướng thì──

"Ta nghe nói gần đây Ludovica còn đang ngỏ lời với cả những người chơi trombone trực thuộc nhà thờ. Quả nhiên chỉ tốn công dã tràng mà thôi," sư phụ cau mày.

"Tôi cũng đã nói thế rồi mà."

Cô ấy hiện đang chạy đôn chạy đáo khắp nước Áo để tìm người đảm nhận vị trí trombone, nhưng chẳng ai chịu nhận lời. Sợ Vatican là một lẽ──nhưng hơn cả thế, đơn giản là mọi người đều cảm thấy việc dùng "Kèn hiệu của Thiên sứ" cho nhạc giao hưởng là một điều báng bổ đáng sợ.

Buổi công diễn lần đầu của giao hưởng "Bonaparte" cũng là hành động cưỡng ép bất chấp lệnh cấm của Giáo hội, nhưng khi đó đã tập hợp được những nhạc công có khí phách. Nghĩ lại thì, đó là do trách nhiệm được san sẻ. Cả dàn nhạc giống như đồng phạm của nhau, nên nỗi sợ bị Giáo hội trừng phạt cá nhân sẽ giảm bớt. Nhưng lần này thì khác. Chính người chơi trombone sẽ trở thành đối tượng bị chỉ trích rõ ràng. Đặc biệt là những tay kèn trombone thuộc biên chế nhà thờ thì chắc chắn sẽ từ chối ngay lập tức.

"Dù thiếu trombone thì phần lớn các chương nhạc cũng đã hoàn thành. Ludovica không định suy nghĩ lại về việc phối khí sao?"

Đúng lúc đó, dưới sự dẫn dắt từ chiếc đũa chỉ huy của anh Karl, bản Scherzo dâng lên đầy quỷ dị, tràn trề sức mạnh, rồi đột ngột đứt đoạn. Chương ba của "Định Mệnh" có cấu trúc mới lạ là liên kết trực tiếp với chương cuối ngay tại cao trào đó, nhưng phía trước cần phải có trombone. Với biên chế dàn nhạc hiện tại thì không thể diễn tấu được. Trong sự tĩnh lặng, nỗi bức bối của tôi lơ lửng giữa không trung. Anh Karl đặt đũa chỉ huy xuống với vẻ không vui. Trên gương mặt của các nhạc công khi hạ nhạc cụ xuống cũng cuộn trào một luồng năng lượng tiêu cực chẳng biết xả đi đâu.

Tôi liếc nhìn sư phụ Haydn, rồi cầm bản nhạc chương cuối dưới sàn lên cho ông xem.

"Một khi đã nghĩ ra bản phối có trombone ở đoạn này rồi, thì liệu có thể viết lại được không ạ?"

"...Hừm."

Sư phụ khoanh đôi tay to như thân cây cổ thụ lại, mặt nhăn nhó. Dù đã giải nghệ nhưng sư phụ vẫn là một nhạc sĩ. Một khi đã tưởng tượng ra âm vang của tiếng trombone cất lên như thổi bay mây mù ở tận cùng của cao trào này, thì chắc chắn không thể nghĩ đến bản phối nào khác được nữa.

"Vì vậy, hôm nay tôi đến đây là để hỏi sư phụ. Sư phụ có nghĩ việc dùng trombone cho ngoài mục đích nhạc tôn giáo là báng bổ không?"

"Ta không nghĩ vậy. Đó chỉ là lời buộc tội gượng ép. Đức tin chân chính không nằm ở những điều như thế."

"May quá. Vậy, tôi có một thỉnh cầu."

Tôi vừa dứt lời, mắt sư phụ lóe lên tia sáng sắc lẹm.

"Ý ngươi là muốn đấu với ta hả!"

Sao lại thành ra thế này? Câu chuyện nãy giờ rốt cuộc là để làm gì vậy? Đã tưởng hiếm hoi lắm mới nói chuyện đàng hoàng được với nhau cơ mà.

"Không phải, ý tôi là đăng quan điểm của sư phụ lên báo chí hay tạp chí ấy──"

"Tiến sĩ và Sư huynh cuối cùng cũng chiến rồi!" "Thiệt hả?!"

Lũ khỉ đột vừa diễn tấu xong liền nhao nhao chạy ùa tới. Nhiệt độ xung quanh tăng vọt lên khoảng ba độ.

"Rõ! Em làm trọng tài cho!" "Tao lo phần bình luận!" "Tao làm vai cứ hễ chút là giật mình!"

"Tiến sĩ, tung một chưởng ra trò đi nào!" "Chỉ có Tiến sĩ mới solo tay đôi được với Sư huynh thôi đấy!"

"Không, đã bảo là không đánh mà."

"Tụi em đang hưng phấn như khỉ vì muốn xem Thiết quyền của Sư huynh bùng nổ đây này!"

Bản chất mấy người là khỉ rồi còn gì.

"Thích thì tự mình đi mà ăn thiết quyền, được xem ở cự ly gần luôn đấy! Sao cứ bắt tôi phải đánh chứ!"

"Tụi em cần Tiến sĩ mà lị!"

Cái mấy người cần là Bác sĩ ấy. Khám não và thính giác đi.

"Với lại bị đấm đau lắm nên em chả ham!" "Tao muốn xem người khác bị đấm cơ!"

"Đừng có đột nhiên thật thà thế chứ!"

Sư phụ Haydn lừng lững đứng chắn trước mặt tôi. Uy áp và sát khí tỏa ra tựa như vách băng khổng lồ ngay trước khi sụp đổ thành tuyết lở. Mồ hôi lạnh ướt đẫm lưng tôi.

"Nào Goethe khanh, nhào vô đây."

"Đ-Đã bảo là, không phải cái thỉnh cầu đó mà lị."

Tôi vừa lùi lại vừa liều mạng giải thích.

"Ý tôi là tổng hợp quan điểm của sư phụ rồi đăng lên tạp chí, để vạch trần sự ngang ngược của Giáo hội──"

"Ngươi muốn thấy nắm đấm của ta đấm xuyên một ngàn cuốn tạp chí gộp lại hả?"

Tao có nói thế đâu!

Người cứu mạng tôi vẫn là anh Karl như mọi khi.

"Lũ chúng mày, ai bảo buổi tập kết thúc hả! Chỉnh lại dây đàn rồi tập lại từ đầu!"

Chỉ một tiếng quát, anh ấy đã đuổi đám thành viên Liệt Sĩ Đoàn ra khỏi chỗ tôi, rồi bước lại gần sư phụ Haydn và nói:

"Sư phụ, bọn chúng thiếu cảm giác căng thẳng quá, hay là sư phụ cũng vào chơi violin một bè để xốc lại tinh thần cho chúng nó được không ạ?"

"Hử? Thế à. Được thôi được thôi. Ta cũng phải đàn đôi chút không thì lụt nghề mất. Đợi đấy, ta đi lấy violin."

Sư phụ Haydn vui vẻ sải bước dài đi ra khỏi võ đường. Tôi thở phào nhẹ nhõm, một hơi sâu đến mức phổi muốn lộn ngược ra ngoài.

"Mày cũng nên chấp nhận số phận mà thử đấu một trận xem sao."

Anh Karl làm vẻ mặt ngán ngẩm rồi thốt ra câu đó.

"C-Cái gì, anh nói cái gì thế!"

"Làm một trận cho xong thì cả Sư huynh lẫn đám ngu ngốc nhà mình đều thỏa mãn, tụi nó sẽ không nhắc tới một thời gian đâu."

"Tôi chẳng thấy họ giống kiểu người sẽ thỏa mãn chỉ sau một lần đâu nhé? Mà cơ bản là ngay lần đầu tiên đó tôi chết chắc rồi còn gì."

Ánh mắt anh Karl trở nên lạnh lẽo.

"Cậu đã đụng độ với cả Napoleon lẫn Samiel mà vẫn lành lặn, giờ nói ra nghe giả tạo lắm đấy."

"Nhưng chuyện đó là do có ma lực mà... giờ thì, chuyện đó..."

Trong lúc tôi đang cố nặn ra lời bào chữa, mấy gã to con như khỉ đột đang lên dây nhạc cụ sâu trong võ đường đồng loạt ném ánh mắt đầy kỳ vọng về phía tôi, khiến tôi giật mình, đằng hắng một tiếng rõ to.

"Tóm lại, cậu muốn anh nhờ sư huynh Joseph lên tiếng phản đối lệnh cấm Trombone chứ gì?"

"Đ-Đúng! Chính là vậy ạ."

Nếu là tuyên bố của một nhà soạn nhạc uy tín, bậc thầy dòng Thanh xướng kịch như Joseph Haydn, chắc chắn sẽ tạo ra tiếng vang lớn và lay chuyển được dư luận. Có khi Vatican cũng phải cân nhắc lại sự ngang ngược của mình. Vì đang mang danh nghĩa Goethe, tôi có quan hệ rộng với báo chí và tạp chí nên không lo thiếu nơi đăng tải phát ngôn.

"Được rồi, chuyện đó anh sẽ nói với sư huynh," anh Karl nhận lời. "Chứ để cậu trực tiếp đi nhờ vả, kiểu gì cũng lại lảng sang chuyện khác như ban nãy cho xem."

Tôi thực sự không thể nào ngẩng đầu lên nổi trước người này. Thấy tôi khúm núm cảm ơn rối rít, anh Karl nhăn nhó tặc lưỡi.

"Chẳng phải anh làm vì cậu đâu, chẳng qua bọn anh là người biểu diễn nên muốn dẹp cho xong mấy cái rắc rối về biên chế nhạc cụ này thôi."

Dù vậy, tôi vẫn cúi đầu chào lần nữa rồi mới rời khỏi dinh thự Haydn.

***

Vừa về đến căn hộ, định mở cửa phòng mình thì tôi nghe thấy tiếng rên rỉ nghèn nghẹt phát ra từ phòng bên. Giật mình, tôi lao vội sang.

"Lou?"

Tôi nhìn thấy Lou đang ngã sóng soài trước cây đàn piano ở gian trong với một tư thế cực kỳ kỳ quặc, tay chân vùng vẫy loạn xạ.

"Yuki, đau đau đau, cứu tôi với."

Tôi chạy lại gần, á khẩu trước tình cảnh quá sức tưởng tượng, đứng hình mất vài giây nhìn xuống Lou. Mái tóc đỏ bồng bềnh và cánh tay cô ấy bị ba cây Trombone quấn chặt, rối tung vào nhau khiến cô không thể cử động nổi.

"Đ-Đừng có đứng đó mà nhìn, gỡ ra giùm cái coi!"

Lou đỏ mặt tía tai gào lên.

"A, ừ, xin lỗi."

Tôi cúi xuống, gỡ từng chút một mớ tóc của Lou đang mắc kẹt vào ba cái loa kèn như trò chơi gỡ rối sắt tây. Lỡ tay động vào cây Trombone hay cánh tay Lou một chút là lực lại tác động lên chỗ khác khiến cô ấy hét lên "Đau quá", làm tôi phải cẩn thận hết mức có thể.

"...Rốt cuộc làm cái gì mà ra nông nỗi này hả?"

Đến khi tình hình có vẻ khả quan hơn, tôi mới dám hỏi. Lou phồng má hờn dỗi rồi ngoảnh mặt đi chỗ khác.

"Không đời nào có chuyện cậu không tìm được nhạc công nên định tự mình thổi cả ba cây cùng lúc đâu nhỉ?"

"Đúng thế đấy thì sao nào! Bộ xấu lắm hả!"

Từ trong mái tóc đang kích động của Lou, cây Trombone cuối cùng cũng rơi ra.

"Làm sao mà làm được, dùng cái đầu thường thức mà suy nghĩ đi chứ..."

"Không thử sao mà biết được, tôi là thiên tài cơ mà."

Có là thiên tài thì cũng chỉ có một cái miệng và hai cái tay thôi.

"Tôi đã đi hỏi hết những chỗ quen biết rồi, đích thân Beethoven này đã cất công đến tận nơi nhờ vả, thế mà ai nấy đều sợ cái bọn Thánh Bộ gì đó. Thật là! Lòng tự trọng của nghệ sĩ vứt đâu hết rồi không biết!"

Lou đấm thùm thụp hai nắm tay xuống đùi váy.

"Tôi cũng đã nhờ sư phụ Haydn giúp đỡ rồi. Ngoài ra thì... tôi chưa nghĩ ra mình có thể làm thêm được gì, nhưng mà, cậu không được nóng vội đâu đấy."

"Ư, ư... tôi biết chứ..."

Lou buông một câu chán nản, vai phập phồng điều chỉnh nhịp thở. Có vẻ đã bình tĩnh lại, cô ấy xụ mặt xuống, nhặt từng cây Trombone lên tháo rời rồi cất vào hộp.

"...Xin lỗi nhé. Cậu đã giúp đỡ tôi mà tôi lại giận cá chém thớt."

Thấy cô ấy hiếm khi ngoan ngoãn xin lỗi như vậy, tôi chớp mắt liên tục.

"Gì vậy trời. Lou mà xin lỗi làm tôi mất hết cả nhịp."

"Này, t-tôi cũng biết xin lỗi khi mình sai chứ bộ! Đừng có nói như thể tôi là kẻ vô lễ thế chứ."

"X-Xin lỗi."

Rốt cuộc tôi cũng lại xin lỗi ngược lại, chẳng hiểu hai đứa đang làm cái trò gì nữa.

"Buổi công diễn tư nhân đã ấn định ngày giờ rồi."

Lou thõng vai ngồi xuống ghế piano.

"Tại dinh thự Hầu tước Lichnowsky, vào tháng sau. Đám quý tộc hâm mộ cuồng nhiệt của tôi sẽ kéo đến chật ních. Tôi muốn cho họ nghe một tác phẩm hoàn thiện chỉn chu... nhưng có lẽ không kịp mất..."

Lou lầm bầm yếu ớt rồi gục mặt xuống nắp đàn piano.

Tôi định bảo hay là hoãn lại đi, nhưng nghĩ lại rồi im bặt. Đây không phải là vấn đề thời gian có thể giải quyết được.

***

Trở về phòng, ngồi xuống ghế trước bàn viết, đối diện với xấp giấy trắng tinh, tôi chẳng có chút hứng thú nào để viết tiếp vở kịch. Khuôn mặt chực khóc của Lou, ánh mắt hiểm độc của đám tu sĩ Thánh Bộ, và ánh kim loại lạnh lẽo của những cây Trombone cứ luẩn quẩn trong tâm trí tôi.

Liệu có cách nào không nhỉ? Trường hợp xấu nhất thì dùng vũ lực, tôi sẽ xông thẳng vào Vatican đe dọa bọn chúng, hoặc là—

"Em xin nói trước điều này ạ."

"Oái."

Mephi bất ngờ thì thầm vào tai phải khiến tôi giật bắn mình, nghiêng hẳn người sang trái. Rõ ràng không hề có chút hơi hướng nào.

"Về vụ việc lần này, có lẽ em sẽ không thể trợ lực cho ngài được."

Mephi dựa vào vai phải tôi, nói với giọng điệu nghiêm trọng chưa từng thấy.

"...Ý em là sao?"

"Người của Thánh Bộ đã nói rồi đấy thôi. Rằng chúng đã nghiên cứu về sự tồn tại của em."

"Ừ, ừm..."

Câu chuyện nghe được từ bọn họ ở Nhà thờ lớn St. Stephen cũng là một cú sốc lớn đối với tôi. Cho đến lúc đó, tôi vẫn khá coi thường Giáo hội Công giáo. Rằng so với đám quái vật như Napoleon thì bọn họ là đối thủ quá dễ xơi—tôi đã nghĩ thế.

Nhưng bọn chúng biết về cuộc chiến với Samiel, biết cả cuộc chiến với Pauline. Chúng đã điều tra tường tận đặc tính ma lực của tôi và sự tồn tại của Mephi. Tôi đã bị giám sát suốt thời gian qua.

"Vốn dĩ, Giáo hội là thiên địch của loài quỷ chúng em."

Mephi dùng tay vuốt mái tóc đen dài rồi thả xuống.

"Nếu Vatican thực sự nghiêm túc chuẩn bị để đối phó với ác ma—ví dụ như, nếu chúng chuẩn bị sẵn các Thánh Tích, thì em không có cửa thắng."

Tôi nhớ lại Thánh Thương Longinus mà mình đã thấy dưới hầm mộ Cung điện Hofburg. Nỗi sợ hãi của Mephi khi đó không phải là bình thường. Một sự tồn tại khiến cho ác ma, kẻ vốn gieo rắc nỗi sợ hãi, cũng phải khiếp sợ.

"Để bảo vệ an toàn cho ngài Yuki và ngài Ludovica, em cũng sẽ làm hết sức mình, nhưng xin ngài đừng kỳ vọng quá."

Tôi nuốt nước bọt cái ực, nhìn lại vào mặt Mephi và gật đầu nhẹ.

Mephi cụp mắt xuống, lắc đầu như muốn xua đi bầu không khí ẩm ướt đang bám lấy vai mình. Mái tóc đen dài tung ra để lộ bờ vai trần, rồi ngay lập tức lại ẩn vào trong bóng tối. Sau đó, cô ấy quay lưng về phía tôi và tiến lại gần cửa sổ. Ngay trước mắt tôi, bóng lưng của ác ma bắt đầu thu nhỏ lại. Cái bóng đen vừa nhả ra những bọt khí nhỏ vừa xẹp đi trông thấy, biến đổi hình dạng. Mái tóc đen dựng ngược lên, dẹt ra và kéo dài sang hai bên, chia thành bốn cánh; đôi tai chó mềm mại vươn thẳng lên cao biến thành râu xúc tu.

Biến hình hoàn toàn thành một con bướm phượng đen, Mephi nhẹ nhàng bay qua khung cửa sổ ra ngoài ánh nắng, rồi cứ thế vỗ cánh bay đi mất.

*Sẽ làm hết sức mình—.*

Lời của Mephi chẳng hiểu sao cứ bám chặt lấy màng nhĩ tôi. Hoặc có lẽ lúc đó tôi cũng đã có dự cảm rồi. Nhưng tôi hoàn toàn không thể tưởng tượng nổi. Rằng cái "hết sức mình" mà Mephi sẽ cho tôi thấy mãi về sau này, nó lại là thứ như thế nào.

†

Sáng hôm sau, tôi bị đánh thức bởi tiếng bước chân ầm ĩ và tiếng đập cửa rầm rầm.

"Yuki! Tìm thấy rồi, tìm thấy rồi!"

Tôi vừa gãi đầu gãi cổ sột soạt vừa lết xác ra cửa, thấy Lou đã ăn mặc chỉnh tề để ra ngoài, đôi mắt sáng rực rỡ reo lên.

"Trombone ấy, tìm thấy rồi! Vừa nãy có điện thoại gọi tới, giờ tôi đi đây."

"Hả..."

Vẫn còn ngái ngủ, đầu óc tôi chỉ lờ mờ nghĩ xem giờ là mấy giờ rồi, nắng đã lên cao thế này chắc là ngủ quên mất.

"...Thế thì tốt quá còn gì. Đủ ba người rồi hả?"

"Không phải người đâu."

"Hả?"

Tôi buột miệng thốt lên một tiếng ngớ ngẩn. Lou đắc ý nói tiếp:

"Cụ thể thì phải đến nơi mới biết, nhưng mà người thổi không phải là con người đâu!"

"K-Khoan, ý cậu là sao?"

"Người gọi điện thoại đến là một gã tên Maelzel, cậu biết không? Là kỹ sư cơ khí đang nổi đình nổi đám gần đây đấy, tôi cũng có mua thử cái máy đếm nhịp của hắn, đúng là thứ dữ thật!"

Cơn buồn ngủ của tôi bay biến sạch trơn. Maelzel?

Thôi tôi đi đây, Lou định đóng cửa lại. Tôi vội vàng thò tay vào khe cửa chặn lại ngay sát nút. Lou làm mặt hoảng hốt.

"Tôi cũng đi."

"...Hử, hử? Tại sao?"

"Tóm lại là tôi đi cùng!"

***

Ông bầu kiêm nhà phát minh Maelzel đặt văn phòng tại một khu đất ven kênh đào, hơi chếch về phía Bắc so với trung tâm Vienna. Từ căn hộ của chúng tôi đi xe ngựa mất khoảng mười lăm phút.

Vừa mở cửa, một cơn lũ âm thanh đã ập tới bao trùm lấy chúng tôi. Cả tôi và Lou đều đứng chôn chân ngay lối vào.

Trên kệ là đủ các loại máy đếm nhịp. Trên bục trưng bày bên tay trái là những con búp bê tự động nhỏ xíu cầm nhạc cụ mô hình. Những cỗ máy kỳ lạ trông giống đồng hồ treo tường hay đồng hồ để bàn, và cả những hệ thống xích, dây đai, bánh răng khổng lồ treo lủng lẳng từ trần nhà... Tất cả chúng đều chuyển động không ngừng nghỉ, lưỡi gõ vào chuông, ống bễ thổi hơi vào sáo, dùi gõ xuống mặt trống, lấp đầy phòng trưng bày bằng những âm thanh nhạc cụ.

"Hề, hề, hề, chào mừng thầy Beethoven đã ghé thăm."

Từ sâu trong căn phòng, một bóng người nhỏ bé bước ra. Một gã đàn ông trạc tuổi không rõ, da ngăm đen, đầu quấn khăn turban và mặc áo ghi-lê len. Chiếc máy đếm nhịp nhỏ đeo trên cổ gã đang hối hả gõ nhịp Prestissimo.

"Ô kìa, hóa ra là Ngài Goethe, ngài cũng đi cùng sao. Lâu quá không gặp ngài."

Lou nhìn tôi rồi lại nhìn Maelzel với vẻ nghi ngờ.

"Đã lâu không gặp."

Tôi gật đầu chào Maelzel. Hơi do dự một chút, nhưng tôi vẫn bồi thêm câu hỏi:

"Chẳng phải ông đã đi Nga cùng Bệ hạ Alexander rồi sao?"

"Hửm? À, nước Nga. Là nước Nga nhỉ." Maelzel nói bằng cái giọng cao vút nghe chói tai. "Đúng là tôi được thuê làm cố vấn kỹ thuật cho quân đội Nga, nhưng căn cứ hoạt động vẫn đặt ở Vienna. Chứ chui rúc ở mấy chỗ như Saint Petersburg thì làm sao mà thu thập được thông tin, vật tư hay nhân tài cơ chứ."

"Hai người quen nhau hả?" Lou so sánh tôi với Maelzel rồi nghiêng đầu thắc mắc.

"À, ừ, thì..."

Lần đầu tiên tôi gặp Tiến sĩ Maelzel là chuyện của hai năm về trước. Trước khi khởi hành đi Phổ, tôi đã được giới thiệu với Hoàng đế Nga Alexander tại Cung điện Hofburg. Ấn tượng của tôi về gã khi đó, tóm gọn trong một từ, là—đáng ngờ.

Gặp lại bây giờ, tôi lại một lần nữa phải nuốt cái ấn tượng y hệt đó vào trong.

"Tôi từng diện kiến ngài ấy tại Cung đình khá lâu về trước. Cũng là được ngài ấy cho vài lời khuyên về công trình nghiên cứu của tại hạ ấy mà."

Maelzel dứt lời, rồi chuyển ánh nhìn từ tôi sang Lou.

"Mà, chuyện đó để sau đi, mời hai vị xem qua thứ này."

Lou hớn hở theo ông ta vào sâu bên trong văn phòng. Tôi cũng rảo bước theo sau, trong lòng vẫn còn nhiều băn khoăn.

Sau cánh cửa gỗ dường như là một công xưởng. Mùi mạt cưa và vụn kim loại xộc thẳng vào mũi. Trên chiếc bàn làm việc lớn, một động cơ đã bị tháo rời, phơi bày toàn bộ linh kiện bên trong. Trên tường treo la liệt vô số dụng cụ. Chưa đợi Mälzel kịp giới thiệu, Lou đã phát hiện ra vật thể lạ ở góc xưởng và vui sướng lao tới.

"Là cái này sao! Tuyệt quá, ba chiếc tích hợp trong một khối ư?"

"Vâng. Chỉ với một cỗ máy này thôi cũng có thể tấu lên âm thanh của cả ba loại trombone: Alto, Tenor và Bass."

Mälzel xoắn bộ ria mép, đắc ý nói.

Cỗ máy đơn giản hơn nhiều so với tưởng tượng của tôi. Từ chiếc hộp dưới chân, một trụ đồng thau nhô lên, những ống kim loại mảnh mai quấn lấy nhau thành nhiều tầng. Ở vị trí cao hơn đầu người một chút, ba chiếc kèn trombone được gắn vào theo các góc độ khác nhau. Trông nó giống như một tác phẩm nghệ thuật khổng lồ hình hoa thủy tiên vậy.

"...N-Nhìn thế này mà cũng phát ra tiếng được ư?"

Lou vừa đi vòng quanh cỗ máy vừa hỏi, ánh mắt lấp lánh xen lẫn giữa bất an và kỳ vọng.

"Hyo hyo, vì tôi đã sử dụng những kỹ thuật tối tân nhất, nên chỉ cần cơ chế này là đủ để hoạt động trơn tru. Xin đừng coi nó chỉ là một món đồ chơi mánh lới đơn thuần. Mục tiêu của tôi là thổi sự sống vào máy móc, và đây là một trong những tác phẩm thử nghiệm cho điều đó."

"...Sự sống?"

Tôi ngờ vực nhìn Mälzel rồi lại nhìn cỗ máy tấu trombone.

"Thầy Beethoven, xin hãy thử vung đũa chỉ huy xem sao."

Mälzel liếc nhìn tôi cười nhếch mép trong thoáng chốc, rồi rút từ trong túi áo ra một chiếc đũa chỉ huy và đưa cho Lou.

"Nào, hãy hình dung đến đoạn có tiếng trombone trong khúc nhạc mà thầy đã viết, rồi vung đũa với tất cả cảm quan âm nhạc của mình."

"Hả, hử? Tại sao?"

"Cứ làm thử đi rồi thầy sẽ hiểu."

Lou hừ mũi, vung cao chiếc đũa chỉ huy và đánh mạnh vào phách đầu tiên.

Tôi giật mình, vô thức lùi lại một bước, còn Lou thì kinh ngạc đến mức suýt đánh rơi cả đũa. Sự dao động ấy dường như truyền sang cả cỗ máy, khiến âm thanh méo mó đầy lo âu, điều đó lại càng khơi dậy thêm sự ngạc nhiên.

Phải, quả thực tiếng trombone đang vang lên. Một bản tam tấu ở giọng Đô trưởng, ôn hòa nhưng mạnh mẽ, dường như đang mở rộng không gian bên trong công xưởng. Những tiếng ồn ào hỗn tạp của đám máy móc phát ra liên hồi từ phòng trưng bày phía sau lưng chúng tôi lúc nãy giờ đây đã bị cuốn trôi về phương xa. Nương theo đũa chỉ huy của Lou, hòa thanh dần chuyển đổi. Trombone quả thực là một nhạc cụ kỳ diệu. Âm sắc của nó, thứ được cho là gần gũi nhất với giọng nói con người, nghe như tiếng vọng trở về sau khi băng qua những thung lũng sâu thẳm.

Kết thúc một đoạn nhạc, Lou hạ đũa chỉ huy xuống và quay lại nhìn Mälzel. Đôi má cô ấy đỏ bừng.

"C-Cái này, bao nhiêu tiền hả?"

Cô ấy hỏi dồn dập như muốn ăn tươi nuốt sống người ta.

"Tôi không dám nói là nó không thua kém gì con người, nhưng đây vẫn là một cỗ máy tuyệt vời! Tôi muốn nó!"

Không chỉ là một cỗ máy tuyệt vời, nó còn hơn thế nữa. Tôi nhìn chằm chằm vào thiết bị tự động chơi nhạc đang vươn về ba phía kia. Dù không hề chạm vào, nó vẫn vang lên theo nhịp chỉ huy sao? Xét theo tiêu chuẩn kỹ thuật của thế kỷ hai mươi mốt mà tôi biết thì thứ này cũng đã quá mức cao siêu rồi.

Không, khoan đã, cái này là lừa đảo chứ gì nữa?

Đương nhiên sự nghi ngờ đó ngóc đầu dậy. Cái bệ dưới chân kia chắc chắn nối xuống sàn nhà, từ đó có thể thao tác trombone, và một gã trợ lý nào đó đang quan sát cử động của Lou từ phòng bên cạnh để kéo cần theo nhịp chỉ huy. Hắn định dùng cách đó để làm khách hàng kinh ngạc rồi bán đống sắt vụn này với giá cắt cổ chứ gì.

Thế nhưng, Mälzel đã đập tan sự nghi kỵ của tôi bằng hai đòn cùng lúc.

"Không, tôi không thể bán cho quý vị được. Tôi sẽ cho mượn... miễn phí."

Trước sự trố mắt của tôi và Lou, Mälzel nhẹ nhàng nhấc bổng thiết bị tự động chơi nhạc lên. Dưới cái bệ, trên mặt sàn hoàn toàn chẳng có gì cả. Chỉ là mặt sàn gỗ giống hệt những chỗ khác. Hơn nữa, cho mượn miễn phí ư?

Không phải lừa đảo... sao?

"Chuyện này là..."

Tôi nuốt nước bọt để làm dịu cổ họng khô khốc rồi hỏi.

"Ông đang dùng ma thuật phải không? Lần trước, ông đã nói với tôi... những điều đại loại như thế."

Lần đó Mälzel đã nói rằng hắn nghiên cứu ma thuật mà tôi sử dụng từ những tàn dư còn sót lại.

"Ây chà, cậu vẫn còn nhớ sao," Mälzel nhoẻn miệng cười. "Tất nhiên là tôi có dùng. So với ngài Goethe, pháp sư đệ nhất đương thời, thì đây chỉ là mấy trò vặt vãnh, nhưng nó có thể làm được những điều mà máy móc thông thường không làm được."

Đôi mắt híp dưới lớp khăn turban hướng về phía Lou.

"Nó không chỉ đơn thuần là đọc động tác chỉ huy. Nó còn học hỏi và trưởng thành."

"...Trưởng thành?" Lou chớp chớp đôi mắt to tròn.

"Vâng. Thông qua việc diễn tấu đi diễn tấu lại nhiều lần, cỗ máy sẽ tự mình tinh chỉnh những điểm chi tiết như cách lấy hơi, cách ngắt câu, sắc thái, thậm chí học cả những thói quen của thầy Beethoven để tiến hóa."

"T-Tuyệt quá còn gì!"

"Việc tôi cho mượn miễn phí, tóm lại, là để thầy Beethoven giáo dục cỗ máy này thay cho tiền thuê. Dù sao thì nó vẫn còn kém xa so với người chơi nhạc thực thụ mà. Hyo, hyo, hyo, ngày ngày đều là nghiên cứu cả đấy ạ."

***

Trong lúc Lou đang vật lộn với thiết bị trong xưởng để tinh chỉnh âm thanh trước khi mượn, tôi có cơ hội ở riêng với Mälzel tại phòng trưng bày.

"Rốt cuộc... mục đích của ông là gì?"

Nghĩ kỹ thì Mälzel chưa làm gì hại đến tôi hay Lou cả. Dù vậy, tôi vẫn không thể ngăn được sự nghi kỵ len lỏi trong giọng nói của mình.

"Ông muốn Lou làm gì? Tại sao ông lại đánh hơi xung quanh tôi? Với lại hình như Bệ hạ Alexander có nói rằng sẽ dùng sức mạnh máy móc của ông để tiêu diệt Napoleon."

"Hyo, hyo."

Tiếng cười của hắn hòa lẫn vào nhịp đa tiết tấu hỗn loạn của vô số chiếc máy đập nhịp. Hắn làm bộ làm tịch nhìn quanh phòng trưng bày một vòng, rồi nhìn lại tôi. Tôi cảm giác ánh sáng trong mắt hắn lúc nãy đã nhạt đi đôi chút.

"Bệ hạ Alexander có hơi đánh giá quá cao tôi rồi. Ây chà, tất nhiên tôi là ông bầu, được đánh giá cao là nghề của tôi, nhưng mà, hyo, tiêu diệt Ma Vương Napoleon ấy hả? Bằng máy móc của tôi sao?"

Tiếng cười chói tai của Mälzel lấp đầy những khoảng trống giữa các từ ngữ.

"Tôi chỉ đơn thuần muốn hoàn thiện một cỗ máy mà thôi."

"...Cỗ máy... như thế nào?"

"Khi hoàn thành, tôi định đặt tên cho nó là 《Vạn Lạc Hưởng Cơ - Panharmonicon》."

Panharmonicon.

Tôi từng nghe cái tên này rồi. Khi ông nội kể chuyện về Beethoven cho tôi nghe, dù tôi đã quên nội dung chi tiết, nhưng tôi nhớ mang máng có xuất hiện một nhạc cụ với cái tên kỳ lạ đó. Hóa ra nó là một nhạc cụ thực sự xuất hiện trong lịch sử mà tôi biết.

"Không cần con người diễn tấu, nó sẽ tự vận hành, tái hiện lại tất cả mọi loại âm nhạc chỉ với một cỗ máy duy nhất. Đó là cỗ máy trong mơ. Biến giấc mơ thành hiện thực, đó là nguyện vọng của Nepomuk Mälzel tôi đây."

"Ông định làm gì với cỗ máy đó?"

Giọng tôi cứng đờ lại.

"Hyo, cậu hỏi lạ thật đấy. Là máy chơi nhạc tự động cơ mà? Thì đương nhiên là để đi lưu diễn rồi, tổ chức hòa nhạc chứ làm gì! Tôi sẽ đi vòng quanh thế giới để mở các buổi hòa nhạc, với sự mới lạ này thì đi nước nào cũng chắc chắn cháy vé, hơn nữa lại không tốn chi phí nhân sự cho nhạc công!"

Mälzel nhe răng cười đầy toan tính, ngón cái và ngón trỏ tạo thành hình tròn.

"Về mặt này thì đúng là cỗ máy trong mơ thật đấy."

Hắn nói đúng, và trông cũng không giống như đang nói dối. Tôi bắt đầu cảm thấy mình thật tồi tệ khi nghi ngờ hắn chỉ vì những lý do bề ngoài như vẻ mặt hay cách nói chuyện đầy mùi gian thương.

Tuy nhiên, ngay trước khi tôi định quay lại công xưởng nơi Lou đang đợi, tôi không thể nào quên được những lời Mälzel lẩm bẩm với giọng điệu đầy mê đắm.

"Phải, tất cả mọi loại âm nhạc. Thậm chí cả những thứ âm nhạc của tương lai chưa hề tồn tại..."

†

Hầu tước Lichnowsky là một người cực kỳ yêu thích âm nhạc, sinh thời ông ta cũng từng hỗ trợ tài chính cho cả ngài Mozart. Thành viên số 2 trong câu lạc bộ người hâm mộ tiểu Ludovica, là tín đồ đầu tiên mà Beethoven thu nạp được khi mới đến Vienna.

"Mỗi lần nhìn thấy mặt Hầu tước, tôi lại cảm thấy tâm trạng phức tạp thế nào ấy..."

Tại phòng chờ của dinh thự Lichnowsky ở ngoại ô Vienna, Lou vừa thay sang chiếc váy đỏ rực, vừa lẩm bẩm trước gương.

"Rõ ràng là một gã trung niên đáng ghét lúc nào cũng bám theo rình mò để nghe trộm tác phẩm mới của tôi, thế mà tôi lại đề tặng bao nhiêu tác phẩm quan trọng cho ông ta. Tôi cứ thấy kỳ lạ mãi."

Giao hưởng số 2, hay những tác phẩm quan trọng của Piano Sonata như "Bi tráng" (Pathétique), "Tang lễ" (Funeral March). Quả thực, nhìn vào danh sách các tác phẩm được đề tặng thì Hầu tước Lichnowsky trông như bạn thân chí cốt của Beethoven vậy.

"Giờ thì tôi hiểu lý do rồi! Bạn thân chí cốt là Ludwig chứ đâu phải tôi!"

Lou tức giận đến mức mái tóc đỏ rung lên bần bật.

"Nhưng nếu được nhờ tổ chức buổi công diễn đầu tiên không công khai tại tư gia thì cậu vẫn nhận lời nhỉ."

Tôi thử nói chêm vào.

"Hử? Ừm hừm," Lou khoanh tay ấp úng. "...Thì, cái đó là... bực mình thật nhưng do trong tôi vẫn còn sót lại chút cảm xúc của Ludwig đấy."

Cứ coi là vậy đi. Mà cơ bản thì Hầu tước bám theo đâu phải để nghe trộm nhạc, lão ta chỉ là tên lolicon thôi. Nếu bây giờ mà quay lại mối quan hệ bạn thân chí cốt với Lou hiện tại thì nguy hiểm theo nhiều nghĩa lắm.

Cánh cửa phòng chờ mở ra.

"Ludovica, chuẩn bị xong chưa. Khách khứa sắp sốt ruột đến mức nhảy dựng lên rồi đấy."

Là Karl. Hôm nay anh ta không mặc bộ quân phục màu đen thường ngày mà khoác lên mình bộ trang phục nhạc công khá bảnh bao do dinh thự Lichnowsky cấp phát.

"Hử? Sao mỗi Maria mặc bộ đó thế? Đám liệt sĩ kia vẫn mặc đồ đen lôi thôi như mọi khi mà."

Lou nhìn qua vai Karl, hướng về phía dàn nhạc đang chờ ngay ngoài cửa. Quân đoàn Liệt sĩ Đấu hồn toàn những gã khổng lồ vẫn y nguyên trong bộ quân phục mọi khi.

"Vì là buổi hòa nhạc tư nhân nên họ bảo đừng mặc trang phục đậm chất bạo lực. Nhưng mà kiếm đâu ra quần áo vừa cỡ cho mấy gã đó chứ, nên ít nhất thì tôi mặc đại diện thôi."

"Ra là vậy. Mặc bộ đồ bèo nhún diêm dúa quý phái thế kia trông Maria cũng giống quý tộc đấy chứ."

"Đã bảo đừng có gọi là Maria! Được rồi, đến lượt rồi, đi nhanh lên."

Karl nắm lấy cánh tay Lou đẩy ra sảnh. Trong tiếng vỗ tay, Lou thản nhiên đi vòng qua dàn nhạc bước ra trước khán giả và bắt đầu đọc lời chào mừng khai mạc.

"Faust, cậu không ra ghế ngồi xem à?"

"À, tôi đứng đây xem từ phía sau là được."

Karl vẫn đặt tay lên cửa, nhíu mày vẻ thắc mắc. Sau đó anh ta nhận ra và ngoái nhìn về phía sau bên trái dàn nhạc - tức là vị trí gần cửa phòng chờ của chúng tôi nhất.

Ở đó có một đóa hoa kim loại khổng lồ đang khoe sắc. Thiết bị trombone của Mälzel.

"Cậu để ý cái đó hả?"

"Ừ. Tôi nghĩ là mình nên để mắt đến nó một chút."

Một cỗ máy có khả năng tự học hỏi và phát triển. Maelzel bảo rằng ông ta cho mượn miễn phí là để nhờ Lou huấn luyện nó. Linh cảm mách bảo vẫn còn uẩn khúc khác, nên buổi tập nào tôi cũng ghé qua quan sát, nhưng đến giờ vẫn chưa phát hiện điều gì bất thường.

Tuy nhiên, biết đâu chừng trên sân khấu chính thức sẽ có chuyện xảy ra.

"Anh cũng thấy cái của nợ đó cứ sao sao ấy." Anh Karl khẽ gật đầu, đưa mắt nhìn về phía cỗ máy.

Cỗ máy được đặt khuất sau hàng Contrabass để tránh tầm mắt khán giả. Người ta lo rằng nếu để lộ ra, mọi người sẽ quá kinh ngạc mà xao nhãng màn trình diễn. Muốn canh chừng thì chỉ có thể đứng ở góc này thôi.

"Đúng là mang đến một thứ không tưởng. Sao đám người bên Giáo hội lại im hơi lặng tiếng thế nhỉ? Anh cứ đinh ninh bọn họ sẽ xông vào bắt hủy buổi hòa nhạc cơ."

Tôi cũng lo sợ điều đó, nhưng rốt cuộc đến tận ngày diễn vẫn bặt vô âm tín.

"Chẳng phải họ chỉ kiếm cớ gây khó dễ thôi sao, chứ thực ra đâu định làm căng đến mức buộc tội."

"Được thế thì tốt. Nhưng cũng không loại trừ khả năng đang diễn thì họ ập vào phá đám, nên anh đã bố trí người canh gác bên ngoài rồi."

Người này giỏi thật đấy, tôi thầm thở phào. Anh ấy lo xa đến mức đó sao.

"Có biến gì thì gọi anh nhé."

Anh Karl dặn dò rồi đi về phía khán đài. Hôm nay anh ấy đảm nhận vai trò kỳ quặc là giải thích ca khúc cho các quý phu nhân.

Màn chào hỏi của Lou kết thúc. Các nhạc công đồng loạt nâng nhạc cụ lên. Tiếng lật bản nhạc trên các giá vang lên cùng lúc, nghe như tiếng gió mạnh lướt qua đồng cỏ. Từ chỗ tôi đứng, tấm lưng to lớn của những gã áo đen che khuất hoàn toàn bóng dáng Lou, nhưng tôi vẫn thấy rõ chiếc đũa chỉ huy của cậu ấy vung nhịp đầu tiên vào hư không giữa bầu không khí tĩnh mịch đến nghẹt thở.

Chủ đề Định Mệnh, chỉ bốn nốt nhạc ấy thôi, đã kéo tuột tôi vào bóng tối trong vắt.

Lần nào nghe đoạn mở đầu của Giao hưởng số 5 tôi cũng nghĩ: Định mệnh gõ cửa sao? Đâu có hiền lành như thế. Với tôi, hình ảnh duy nhất hiện lên là lưỡi dao máy chém rơi xuống ngay khi con dao găm cắt đứt dây thừng. Trong khoảnh khắc nốt Rê ngân dài dưới dấu miễn nhịp, tôi hoàn toàn không thể thở nổi.

Phần chủ đề chính bắt đầu một cách tĩnh lặng. Bốn nốt nhạc của mô-típ Định Mệnh xuất hiện ở mọi bè, kết hợp lại, vừa lấp đầy các hợp âm vừa biến chuyển. Tôi chợt nghĩ, nó giống như một bộ mô phỏng tái hiện chuyển động của các hạt vật chất vậy. Cái tên "Định Mệnh", thực ra có lẽ ám chỉ điều đó mà chẳng ai ý thức được. Một nốt nhạc dẫn dắt nốt tiếp theo, rồi lại nốt tiếp theo nữa, một chuỗi những phép tính vô hạn không chừa chỗ cho sự ngẫu nhiên chen vào. Một vẻ đẹp áp đảo của tư duy logic thuần túy được vun đắp nên.

A, không được. Không được nghe đến mụ mị cả người. Tôi đang làm nhiệm vụ giám sát cơ mà. Tôi cưỡng ép ý thức mình quay trở lại với cỗ máy Trombone.

Chẳng hiểu cơ chế hoạt động ra sao, nhưng cỗ máy vẫn giữ im lặng. Dù Lou đang vung đũa nhiệt thành, nó vẫn không có phản ứng gì. Nó biết rõ chưa đến lượt của Trombone.

Để không quá tập trung vào âm nhạc, tôi cố tình vỗ đầu gối theo một nhịp điệu lệch lạc, tiếp tục quan sát xem có biến chuyển gì ở các cột trụ hay ống kim loại của cỗ máy không. Dẫu vậy, khi đến đoạn Scherzo đầy ma mị của chương ba, len lỏi qua đoạn Fugue và đẩy sự kịch tính lên cao trào, tôi lại nuốt nước bọt, suýt nữa thì buông mình trôi theo dòng chảy của âm thanh.

Đoạn hòa tấu của chương cuối bùng nổ thành thứ ánh sáng chói lòa nuốt chửng lấy tôi, và dàn Trombone cũng gầm lên như được giải phóng, bao bọc cả dàn nhạc trong vầng hào quang.

Giữa cảm giác phấn khích thiêu đốt toàn thân, tôi chắc chắn đã nhìn thấy. Các cột trụ và ống kim loại của ba cây Trombone đang gào thét niềm hoan ca bỗng vặn vẹo, chỗ thì xoắn lại, chỗ thì hòa tan vào nhau, biến dạng. Trombone Tenor và Bass hóa thành hai cánh tay, còn những đường ống nối với Trombone Alto thì sinh sôi nảy nở thành mái tóc bồng bềnh...

Sự biến hình chỉ diễn ra trong mười mấy giây. Ngay khoảnh khắc bước vào chủ đề thứ hai, các đường ống bung ra, cột trụ thẳng lại, ba nhạc cụ được kéo về vị trí cũ. Cỗ máy quay lại trạng thái bình thường như một đóa hoa thủy tiên khổng lồ với vẻ mặt tỉnh bơ.

Tôi bàng hoàng, tai vẫn nghe phần còn lại của chương cuối vang vọng trong tâm trí trống rỗng. Bản nhạc kết thúc khi nào, Lou hạ đũa chỉ huy khi nào, tôi cũng không hay. Khi tôi nhận ra thì tiếng vỗ tay đã thay thế cho âm nhạc.

Cái gì vậy, thứ đó là cái gì?

Có lẽ chỉ mình tôi nhìn thấy. Cỗ máy đó biến hình, đó là, đó là...

"...Ngài có thấy không?"

Một giọng nói thì thầm bên tai. Không chỉ mình tôi. Còn một người nữa, Mephi đã đứng cạnh tôi suốt và chứng kiến cảnh tượng y hệt. Trong giọng nói của cô ấy, dù là ác ma, cũng thấm đẫm sự kinh ngạc và sợ hãi.

"...Ừ. Đó là..."

"Vâng. Là ngài Ludovica."

Mephi nói rõ ra cái hiện tượng mà dù tận mắt chứng kiến tôi cũng không dám tin. Cuối cùng tôi cũng chịu thừa nhận đó là sự thật.

Chỉ trong khoảnh khắc ngắn ngủi, cỗ máy chơi nhạc tự động đó đã biến thành hình dáng y hệt Lou.

Cái quái gì thế? Cỗ máy đó là cái quái gì? Maelzel đang toan tính điều gì?

"Một loại ma thuật mà ngay cả em cũng không hiểu đang được sử dụng. Kỹ thuật cực kỳ cao siêu."

Mephi lẩm bẩm, đôi môi run rẩy.

"Cỗ máy tự học hỏi và phát triển. Ra là vậy, gã đàn ông tên Maelzel đó không nói dối. Nhưng hắn cũng không nói hết sự thật. Thứ mà thiết bị đó học không phải là kỹ thuật biểu diễn hay thói quen của chỉ huy, những thứ vụn vặt đó đâu. Nó là..."

Tôi nhìn sang sườn mặt Mephi. Đôi tai chó đen của cô ấy, những sợi lông trắng bên trong đang dựng đứng cả lên. Là do phấn khích, hay là do run sợ?

"...Nó có lẽ đang học chính bản thân ngài Ludovica, và đang cố gắng trở thành ngài Ludovica."

***

Sau Giao hưởng số 5, thay cho giờ giải lao, Lou trình diễn một bản Sonata Piano, rồi ngay sau đó kết thúc bằng Giao hưởng số 6 "Đồng Quê", một chương trình biểu diễn khá đơn giản. Đám quý tộc ngồi dưới khán đài cảm động rơi nước mắt trước kỳ tích được tham dự buổi công diễn đầu tiên của hai bản giao hưởng lịch sử, tiếng vỗ tay cứ kéo dài mãi không dứt dù Lou đã cúi chào bao nhiêu lần.

"Chà chà, xem ra thính giả mãn nguyện lắm nhỉ!"

Sau buổi hòa nhạc, nhìn các trợ lý của văn phòng Maelzel khiêng cỗ máy Trombone lên xe ngựa chở hàng, Lou phồng má.

"Tôi vẫn thấy không hài lòng đâu nhé. Đã chỉnh sửa bao nhiêu lần trước giờ diễn rồi, mà rốt cuộc âm vang vẫn không thể nào sánh được với Trombone do người thổi."

"À, ừ..."

"Đúng là cỗ máy lợi hại thật, nhưng nếu không phải rơi vào tình huống bị Giáo hội phá đám như lần này thì tôi cũng chẳng muốn dùng đâu. Buổi công diễn chính thức tôi vẫn muốn tìm cho ra nhạc công Trombone bằng xương bằng thịt hơn."

Tôi hầu như chẳng nghe lọt tai lời nào của Lou. Tôi đang nhìn chằm chằm vào một trong những gã công nhân vừa bước ra từ cỗ xe ngựa đã chất xong hàng. Cơ bắp cuồn cuộn lộ rõ ngay cả qua lớp đồ bảo hộ giản dị. Dáng điệu không một chút sơ hở hay thừa thãi, rõ ràng là tác phong của một quân nhân đã qua huấn luyện.

Hơn nữa, khi nghe gã nói chuyện với những công nhân khác, gã nói tiếng Đức pha giọng Nga. Là người của quân đội Nga. Quả nhiên quân đội Nga cũng có liên quan đến cỗ máy Trombone đó.

Nước Nga, và cả Maelzel, đang định bắt Lou làm cái gì?

Tôi nhìn theo cỗ xe ngựa chở cái máy đi khuất với những suy nghĩ rối bời.

Tôi đã báo ngay cho anh Karl về sự bất thường của cỗ máy sau khi buổi diễn kết thúc, nhưng chẳng hiểu sao lại do dự không biết có nên nói cho chính Lou hay không. Ngay cả khi cùng ngồi lên xe ngựa ra về, tôi vẫn chưa thể mở lời.

Nếu kể về chuyện biến hình, biết đâu cậu ấy lại thấy thú vị và đòi dùng cái máy đó thêm lần nữa. Hoặc là cậu ấy sẽ nổi giận và chạy đến chỗ Maelzel làm ầm lên. Dù thế nào tôi cũng không muốn Lou dính dáng đến gã bầu sô mờ ám đó nữa. Tôi muốn cậu ấy mau chóng quên cái máy chơi nhạc tự động đó đi. Nếu cậu ấy không ưng ý màn trình diễn thì càng tốt. Cứ im lặng thế này, biết đâu cậu ấy sẽ mất hứng thú.

Mong ước của tôi, ngay ngày hôm sau, đã thành hiện thực theo một cách tồi tệ nhất. Bởi lẽ một vấn đề nghiêm trọng đến mức khiến chuyện cái máy trở nên không còn quan trọng nữa đã ập đến.

†

Cuộc điện thoại từ Hiệp hội Nhạc hữu Vienna gọi đến vào sáng hôm sau, khi tôi và Lou đang cùng ăn sáng tại phòng cậu ấy.

"...Thầy Salieri gọi. Thầy bảo cậu cũng đến cùng đi."

Cúp điện thoại, Lou nói với giọng trầm xuống.

"...Chuyện về Trombone hả?"

Tôi ngừng tay xé bánh mì, hỏi lại. Cảm giác dự cảm chẳng lành cứ đeo bám dạo gần đây giờ đang đông cứng lại dưới đáy bụng.

"Chắc thế. Thầy không nói rõ vụ gì, nhưng giọng thầy nghe suy sụp lắm."

Chúng tôi bỏ dở bữa sáng, rời căn hộ và lên xe ngựa.

Khi được dẫn vào phòng làm việc của Chủ tịch Hiệp hội Nhạc hữu, thầy Salieri đang cắm cúi viết lia lịa. Thầy ngước mắt lên một chút, lầm bầm: "Đến rồi à. Xin lỗi nhé", rồi lại nhìn xuống trang giấy.

Thầy viết xong một lá thư nào đó, niêm phong lại, gọi thư ký vào đưa. Đợi thư ký ra khỏi phòng, thầy Salieri mới quay sang phía chúng tôi. Cả tôi và Lou đều cảm nhận được bầu không khí khác thường nên chỉ ngoan ngoãn đứng đợi bên cửa.

"Xin lỗi vì đã để các em đợi. Có một lá thư thầy buộc phải gửi đi gấp."

Nếp nhăn hằn giữa lông mày thầy trông như vết nứt không thể nào xóa nhòa được nữa.

"Chắc các em cũng đoán được thầy gọi đến vì chuyện gì rồi."

"Vụ buổi hòa nhạc tư nhân hôm qua chứ gì."

Lou nói. Giọng cậu ấy cố nén để không lộ vẻ khó chịu, nhưng vẫn bị nhận ra.

"Phải. Lời khuyên của thầy... xem ra vô ích rồi."

Thầy Salieri thả người sâu vào chiếc ghế làm việc, thở dài thườn thượt.

"Thầy hối hận vì đã không nói cứng rắn hơn. Thầy cứ chủ quan nghĩ rằng dù trò Beethoven có hùng hổ đến đâu, cũng chẳng đời nào có nhạc công Trombone nào dám chống lại Giáo hội mà nhận lời mời của em. Ai ngờ lại là đàn tự động..."

"Dù thầy có nói nặng lời đến đâu thì tôi vẫn sẽ làm thôi."

Lou nói dứt khoát. Tiếng thở dài của thầy Salieri nghe như nghẹn lại.

"Chắc là vậy rồi. Em có bao giờ nghe lời thầy đâu. Mọi chuyện đã rồi. Giờ phải tính xem làm được gì thôi. Tạm thời thầy vừa gửi thư kháng nghị lên Vatican."

Người tôi cứng đờ lại. Thư kháng nghị lên Vatican? Mới hôm qua thôi mà, rốt cuộc đã có chuyện gì xảy ra?

"Tòa Thánh đã gọi điện đến rồi sao ạ?"

"Không phải điện thoại. Là văn thư chính thức. Lần này thì quá quắt thật rồi. Đây chẳng phải là xử vắng mặt sao? Không, mới hôm qua hôm kia thôi mà. Làm sao có thể thẩm lý đàng hoàng được. Chắc chắn kết luận đã được định đoạt từ trước rồi."

Thầy Salieri nuốt cơn giận vào trong, lật tờ giấy đang trải ở mép bàn rồi đẩy về phía chúng tôi. Đó là một tờ giấy viết thư với hoa văn trang trí cổ điển. Góc dưới bên phải in huy hiệu của Thánh Bộ Kiểm Duyệt thuộc Tòa Thánh. Gương mặt Lou tái mét. Ngón tay thầy Salieri chỉ vào tên người nhận ở dòng đầu tiên: Ludovica van Beethoven.

"Trò Beethoven. Vì tội báng bổ thánh thần, án tử hình của trò đã được quyết định."

Hãy bình luận để ủng hộ người đăng nhé!