“Marcus, có chuyện lớn rồi,” Ethan đi thẳng vào vấn đề. “Quyền truy cập hệ thống VAN của đội Leo vừa bị cắt. Chúng tôi cần viện trợ.”
Đầu dây bên kia là Marcus Reynolds, cố vấn chính trị cấp cao của Thượng nghị sĩ Sanders. Ở Washington, ông ta có vị thế ngang ngửa Karen bên phe Murphy, nhưng ánh mắt nhìn đời cay nghiệt hơn và thủ đoạn cũng tàn độc hơn nhiều.
Ethan tóm tắt tình hình rồi đưa ra yêu cầu.
“Chúng tôi cần quyền truy cập vào Hệ thống Dữ liệu Bóng của bang Pennsylvania.”
Đầu dây bên kia chìm vào im lặng.
Khoảng lặng kéo dài trọn mười giây đồng hồ.
Leo cảm nhận được đối phương đang cân đo đong đếm, đang toan tính thiệt hơn.
Cuối cùng, Marcus lên tiếng. Giọng điệu chẳng lấy gì làm thân thiện, thậm chí mang rõ ý tứ chất vấn.
“Ethan, chuyện quyền truy cập gác lại đã.”
“Tôi có vài câu hỏi muốn trực tiếp hỏi cậu Wallace đây.”
Leo bước tới, nói vào điện thoại: “Tôi là Leo Wallace.”
“Cậu Wallace,” giọng Marcus lạnh tanh. “Ở Washington chúng tôi nghe được vài lời đồn thổi.”
“Nghe nói cậu vừa đạt được một thỏa thuận ngầm với Douglas Morganfield? Chính là cái kế hoạch mở rộng cảng biển mà cậu hứa hẹn trong chiến dịch tranh cử đó ư?”
Tim Leo hẫng một nhịp. Tin tức lan nhanh hơn anh tưởng.
“Phải,” Leo không chối. “Tôi có gặp ông ta và đạt được một số đồng thuận.”
“Đồng thuận?” Marcus cười khẩy. “Trong từ điển của chúng tôi, nó gọi là đầu hàng.”
“Morganfield là trùm tư bản lớn nhất Pittsburgh, là kẻ thù của tầng lớp lao động, là đối tượng mà phe Cấp tiến chúng ta thề phải lật đổ.”
“Vậy mà cậu, một ứng viên giương cao ngọn cờ tiến bộ, lại chọn ngay thời khắc then chốt nhất để chạy sang bắt tay giảng hòa với kẻ địch, thậm chí còn đưa ra cam kết với lão ta.”
“Việc này khiến rất nhiều thành viên cốt cán trong nội bộ chúng tôi cực kỳ bất mãn.”
Giọng Marcus trở nên gay gắt.
“Cậu Wallace, lý do gì khiến chúng tôi phải dốc những nguồn lực chiến lược quý giá nhất để cứu một kẻ trung dung có thể trở cờ bất cứ lúc nào?”
“Lấy gì đảm bảo sau khi đắc cử, cậu không biến thành một Cartwright thứ hai?”
Đó là một lời cáo buộc chí mạng.
Với một bộ phận phe Cấp tiến, sự trong sạch về ý thức hệ đôi khi còn quan trọng hơn cả chiến thắng. Họ thà chấp nhận thất bại trong vinh quang còn hơn là chịu bị phản bội.
Leo hít sâu một hơi.
Nhưng chưa kịp để anh cất lời, giọng nói của Roosevelt đã vang lên trong tâm trí.
“Sự trong sạch?” Roosevelt cười khinh bạc. “Đấy là là thứ rác rưởi mà chỉ có lũ lý thuyết suông trốn chui trốn lủi trong tháp ngà mới bận tâm.”
“Nói cho ông ta biết, Leo.”
“Chính trị chưa bao giờ là cuộc thí nghiệm đạo đức trong phòng vô trùng.”
“Năm xưa, để cứu Chính sách Mới khỏi bàn tay bóp nghẹt của đám lão già bảo thủ trong Tòa án Tối cao, ta thậm chí chẳng ngại dùng thủ đoạn hành chính để nhồi nhét thêm thẩm phán phe mình, bị báo chí cả nước chửi rủa là kẻ độc tài phá hoại Hiến pháp.”
“Nếu ngày đó ta cũng như bọn họ bây giờ, cứ ôm khư khư cái gọi là sự trong sạch chính trị, thì nước Mỹ đã thối rữa trong vũng bùn Đại suy thoái từ lâu rồi.”
“Trên đời này suy cho cùng chỉ có hai loại chính trị gia.”
“Một là kẻ thất bại ôm nguyên tắc xuống mồ.”
“Hai là kẻ chiến thắng sẵn sàng nhúng chàm đôi tay để hiện thực hóa mục tiêu.”
“Hỏi ông ta xem, ông ta muốn loại đồng minh nào?”
Leo ngẩng đầu, bình tĩnh đáp lời qua điện thoại: “Ông Reynolds, tôi hiểu lo ngại của các ông.”
“Nhưng tôi phải đính chính một điểm.”
“Tôi không đầu hàng. Tôi đang chiến đấu.”
“Nếu tôi thua, Cartwright tái đắc cử, Pittsburgh sẽ mãi là sân sau của Morganfield, công nhân tiếp tục bị bóc lột, và lý tưởng của phe Cấp tiến tại đây mãi mãi chỉ là những lời sáo rỗng.”
“Còn nếu tôi thắng, dù chiến thắng đó có chút thỏa hiệp cần thiết, ít nhất tôi cũng cắm được một chốt chặn thực sự cho phe Cấp tiến tại Vành đai Rỉ sét.”
“Tôi lợi dụng lòng tham của Morganfield để đổi lấy hàng ngàn việc làm cho công đoàn, đổi lấy sự hiện đại hóa cho cảng biển, và sự hồi sinh cho cả thành phố này.”
“Đó là tư duy của tôi.”
Leo ngừng một nhịp, rồi ném trả câu hỏi.
“Vậy rốt cuộc các ông muốn gì?”
“Các ông muốn một kẻ thất bại tuy trong sạch nhưng bất lực, chỉ biết đứng trên đống đổ nát mà than khóc?”
“Hay muốn một đồng minh tuy không hoàn hảo nhưng thắng được cuộc chiến, cắm được lá cờ của chúng ta lên nóc Tòa thị chính?”
Đầu dây bên kia lại rơi vào im lặng. Marcus không ngờ chàng thanh niên này lại dám bàn về mối quan hệ giữa phương tiện và mục đích một cách trần trụi đến thế.
Nhưng thế vẫn chưa đủ. Tư duy thôi chưa ăn thưa, chính trị đến cùng vẫn là nhìn vào lợi ích.
Leo thừa hiểu điều này, anh phải tung ra con bài tẩy thực sự. Anh tiếp lời: “Ông Reynolds, tôi biết các ông thiếu thứ gì nhất.”
“Mấy kỳ bầu cử gần đây, Đảng Dân chủ, đặc biệt là phe Cấp tiến, luôn gặp khó khăn trong việc thâm nhập vào nhóm cử tri da trắng cổ cồn xanh ở Vành đai rỉ sét.”
“Các ông chiếm được bờ Đông bờ Tây, các ông quét sạch các khu làng đại học, nhưng tại Pennsylvania, tại Ohio, tại trái tim công nghiệp Michigan, các ông đang thua.”
“Và theo đà này, các ông sẽ còn thua mãi.”
“Nền tảng ý thức hệ của các ông xây trên sự thắng thế huy hoàng của toàn cầu hóa và chủ nghĩa tự do.”
“Các ông đứng trên Đồi Capitol ca ngợi biên giới mở, tán dương tự do mậu dịch, cổ vũ sự luân chuyển không biên giới của vốn và hàng hóa. Các ông ra rả với thế giới rằng tương lai là xanh, là số hóa, là phẳng.”
“Câu chuyện đó nghe rất lọt tai ở Thung lũng Silicon hay Manhattan. Nhưng với thợ thép ở thung lũng Monongahela, với thợ mỏ ở Tây Virginia, những từ ngữ ấy không đại diện cho tiến bộ, chúng đại diện cho diệt vong.”
“Họ là những kẻ bị bỏ lại, là những kẻ bại trận thảm hại trong cái kỷ nguyên toàn cầu hóa mà các ông đang ca tụng.”
“Các ông mãi mãi không bao giờ giành được lòng tin của công nhân.”
“Các ông thiếu một người có thể giúp mở toang cánh cửa ấy.”
“Và tôi, tôi đang nắm trong tay thứ các ông khao khát nhất.”
“Ai cũng biết Pennsylvania là bang chiến trường quyết định ai làm chủ Nhà Trắng. Mà thắng bại ở Pennsylvania nằm ở việc có giành lại được hàng vạn cử tri lao động da trắng ở miền Tây tiểu bang, tức vùng quanh Pittsburgh này hay không.”
“Mười năm qua, các ông thử đủ mọi cách.”
“Phái chuyên gia khảo sát, chạy quảng cáo tivi, thậm chí bắt ứng viên xắn tay áo vào nhà ăn công nhân ăn trưa. Kết quả? Phiếu bầu vẫn tụt dốc không phanh.”
“Bởi vì phương pháp luận của các ông sai từ gốc. Các ông cố nhét một câu chuyện ‘Tiến bộ’ được đẻ ra bởi giới tinh hoa duyên hải vào thực tại đau thương của Vành đai Rỉ sét.”
“Việc đó chẳng khác nào ép một chiếc máy kéo chạy dầu phải uống xăng phản lực, nó làm sao chạy nổi?”
“Các ông cần một hình mẫu, một hình mẫu thành công có thể sao chép.”
Giọng Leo trầm ổn và đầy sức nặng.
“Nếu hôm nay ông giúp tôi khôi phục quyền dữ liệu, hoặc cung cấp giải pháp thay thế, thứ ông nhận được không chỉ là một Thị trưởng Pittsburgh.”
“Tôi sẽ kiểm chứng cho các ông một bộ ngôn ngữ tranh cử và tư duy vận động hoàn toàn mới. Một tư duy logic có khả năng khiến cả người thợ thép cả đời chưa từng đi bầu, lẫn cậu sinh viên xã hội học cấp tiến cùng đứng chung dưới một ngọn cờ.”
“Bộ logic đó, Mô hình Pittsburgh đó, sẽ là món quà tôi đáp lễ các ông.”
“Để khi các ông đối mặt với khó khăn tương tự ở những nơi khác trong bang này, hay ở Ohio, Michigan, ông có thể chỉ vào Pittsburgh và nói: ‘Nhìn kìa, cách đó khả thi, người của chúng ta đã làm được’.”
Leo đưa ra tối hậu thư cho canh bạc chính trị về tương lai này.
“Ông Reynolds, lựa chọn trước mắt ông rất đơn giản.”
“Tiếp tục ôm giữ những nguyên tắc hoàn mỹ nhưng vô dụng, và trơ mắt nhìn Pennsylvania dần dần nhuộm đỏ?”
“Hay đầu tư vào đồng minh không hoàn hảo là tôi đây, để tôi giúp ngài đục thủng một lỗ trên bức tường rỉ sét kiên cố nhất đất nước này, mở ra con đường dẫn đến chiến thắng trong kỳ đại cử tri sắp tới?”
Một đề nghị khó lòng chối từ.
So với những danh sách cử tri vô hồn, thứ Leo đưa ra là “khả năng chiến thắng”, là giải pháp phá cục ở tầm chiến lược.
Đối với giới chóp bu phe Cấp tiến đang khao khát chứng minh đường lối của mình là đúng đắn tại Vành đai rỉ sét, thứ này quý hơn vàng.
Marcus Reynolds ở đầu dây bên kia trầm ngâm hồi lâu.
Ông ta buộc phải thừa nhận, khứu giác chính trị của chàng trai này nhạy bén đến đáng sợ. Cậu ta đánh trúng vào điểm yếu chí tử của phe Cấp tiến.
Đúng lúc này, từ điện thoại truyền đến những tạp âm ồn ào, như tiếng nhiều người đang thảo luận và tiếng lật giấy tờ sột soạt.
Ngay sau đó, một giọng nói bất ngờ cắt ngang Marcus.
“Marcus, đưa điện thoại cho tôi.”
Leo nhận ra giọng nói đó. Là Daniel Sanders.
“Chào ngài Thượng nghị sĩ,” Leo cố giữ giọng bình tĩnh.
“Chàng trai,” Sanders không khách sáo. “Cầm điện thoại, tìm chỗ vắng người. Tôi muốn nói chuyện riêng với cậu.”
Leo nhìn quanh phòng, che ống nghe, bước ra khoảng đất trống bên ngoài căn lán.
Xa xa nơi công trường, chỉ còn vài ngọn đèn pha le lói. Bốn bề vắng lặng, chỉ có tiếng gió rít bên tai.
“Thưa Thượng nghị sĩ, tôi đang ở một mình,” Leo nói vào điện thoại.
“Về thỏa thuận giữa tôi và Morganfield, tôi muốn giải thích với ngài, đây không phải vì tư lợi, mà là vì...”
“Tôi biết, tôi biết,” Sanders ngắt lời, giọng đầy vẻ mất kiên nhẫn. “Vì việc làm cho công nhân, vì hồi sinh cảng biển, vì cắm rễ lý tưởng tiến bộ tại Vành đai Rỉ sét, mấy lời ban nãy tôi nghe hết rồi.”
“Nhưng mà, Leo này.”
Giọng Sanders bỗng đanh lại, không chút hơi âm.
“Ở Washington, ngay ngoài văn phòng của tôi, ngày nào cũng có hàng chục thanh niên thông minh như cậu xếp hàng xin gặp. Ai ai cũng vẽ ra được cho tôi một viễn cảnh hoàn mỹ, ai ai cũng nói trơn tru bốn chữ ‘vì dân phục vụ’ nghe đến là lọt tai.”
“Nhưng với tôi, mấy thứ đó vô nghĩa.”
“Ở cái thành phố này, tài năng là thứ rẻ mạt, khẩu hiệu là thứ rẻ mạt. Thậm chí cái ‘bản thiết kế chính trị’ mà cậu vừa tự hào khoe khoang kia, cũng là hàng đại trà rẻ tiền nốt.”
Nói xong câu đó, Sanders chìm vào sự im lặng kéo dài.
Điện thoại không còn âm thanh nào nữa. Ông ta không yêu cầu, không cúp máy, cũng không chất vấn thêm.
Ông ta đang đợi.
Sự im lặng này còn ngột ngạt hơn cả lời từ chối của Marcus lúc nãy.
“Ông ta muốn gì?” Leo điên cuồng tự hỏi. “Mình đã cam kết lộ trình tranh cử, đã dâng hiến cánh đồng thử nghiệm ở Vành đai Rỉ sét, đã đặt hết vốn liếng mình có lên bàn. Ông ta còn muốn gì? Mình còn có thể cho cái gì?”
Ngay khi Leo sắp bị sự im lặng đó đè bẹp, giọng Roosevelt từ tốn vang lên.
“Thằng bé ngốc.”
Roosevelt thở dài.
“Những cam kết cậu đưa ra, tuy hữu dụng nhưng đều có thể thay thế được.”
“Thứ lão ta muốn, là con người cậu.”
Leo sững sờ: “Con người tôi?”
“Phải,” Roosevelt giải thích. “Cậu tưởng lão ta bận tâm cậu có giao dịch với Morganfield sao? Không. Cái lão ta quan tâm là khi cậu thực hiện giao dịch đó, trong lòng cậu đang nghĩ đến ai.”
“Lão ta đang dùng sự im lặng này để tra khảo cậu.”
“Lão ta đang hỏi cậu: Một ngày nào đó, vì lợi ích chiến lược vĩ mô của phong trào cấp tiến mà cần phải hy sinh lợi ích cục bộ của Pittsburgh; hoặc khi lão phát động một cuộc xung phong cảm tử ở Washington, cần người ở địa phương hứng đạn thay, thậm chí chết thay cho lão...”
“Thì cậu sẽ là loại đồng minh ngồi đó cò kè mặc cả, tính toán thiệt hơn.”
“Hay cậu sẽ là người chiến sĩ chấp hành mệnh lệnh vô điều kiện, chiến đấu vì ngọn cờ của lão?”
Lời Roosevelt như gáo nước lạnh tạt thẳng vào mặt Leo.
Đây không phải là trao đổi lợi ích đơn thuần. Đây là một cuộc tuyên thệ trung thành chính trị.
“Nghĩa là tôi phải mất đi sự độc lập?” Leo hỏi ngược lại trong đầu. “Tôi phải trở thành chư hầu của ông ta? Trở thành quân cờ trên bàn cờ của ông ta? Ngộ nhỡ quyết định của ông ta sai lầm thì sao? Ngộ nhỡ ông ta thực sự muốn hy sinh Pittsburgh cho cuộc đấu đá ở Washington thì sao?”
“Độc lập?”
Roosevelt bật cười chát chúa.
“Trong thế giới chính trị, hai chữ ‘độc lập’ chính là văn bia khắc trên mộ của những kẻ bất tài.”
“Chính trị một người thì không gọi là chính trị, nó gọi là nghệ thuật trình diễn, gọi là màn biểu diễn tự sát.”
Leo không chịu khuất phục, cái tôi trỗi dậy.
“Nhưng thưa Tổng thống, chẳng phải năm xưa ngài cũng kiên định với chính mình đó sao?”
“Đối mặt với phe bảo hoàng kinh tế Phố Wall, đối mặt với mấy lão già bảo thủ ở Tòa án Tối cao, thậm chí trước cả thế lực bảo thủ trong nội bộ Đảng Dân chủ, ngài chưa từng cúi đầu.”
“Dù bị cô lập, ngài cũng không chọn xuôi theo dòng. Ngài đã có được niềm kiêu hãnh ‘mặc ngàn vạn người cản trở ta vẫn cứ đi’, thì tại sao giờ lại bắt tôi phải làm chư hầu cho kẻ khác?”
Roosevelt nghiêm giọng quát: “Cậu nghiên cứu ta bốn năm, viết hơn mười ngàn chữ luận văn, mà rút ra kết luận ngu xuẩn thế hả?”
“Leo, có phải chút thuận lợi vừa qua đã che mờ mắt cậu? Hay lời tâng bốc của mấy đứa Sarah làm cậu mụ mẫm rồi?”
“Cậu tưởng sự độc lập của ta dựa vào cái gì? Dựa vào dũng khí? Niềm tin? Hay cái công lý hư vô mờ mịt kia?”
Giọng Roosevelt trầm xuống, mang theo sự thẳng thừng đến tàn khốc.
“Mẹ ta, Sara Delano, xuất thân từ gia tộc Delano hiển hách, nhà buôn giàu lên nhờ buôn bán với Trung Quốc.”
“Cha ta, James Roosevelt, là giám đốc ngành đường sắt và than đá.”
“Chưa kể anh họ của ta, Theodore Roosevelt. Khi ta còn đang mài đũng quần ở Harvard, ông ấy đã ngồi trong Nhà Trắng cai quản đất nước này rồi.”
“Ta sinh ra trong trang viên Hyde Park bên bờ sông Hudson, nơi đất đai rộng lớn đến mức cậu cưỡi ngựa cả ngày cũng không đi hết ranh giới.”
“Từ nhỏ ta đã được hưởng nền giáo dục tinh hoa ở trường Groton. Bạn học của ta là người thừa kế của gia tộc Whitney, gia tộc Morgan. Ta học Harvard, theo học trường luật Columbia.”
“Khi ta lần đầu bước chân vào chính trường, ta không cần lo tiền thuê nhà tháng tới, không cần lo nếu thất cử có chết đói hay không. Ta có quỹ tín thác gia tộc, ta có mạng lưới họ hàng bao phủ khắp giới thượng lưu New York.”
“Ta có thể chỉ thẳng mặt đám chủ ngân hàng Phố Wall chửi chúng là đồng tiền có tổ chức, bởi vì từ bé ta đã ngồi ăn chung mâm với chúng. Ta biết tỏng tẩy của chúng, và ta không cần chúng bố thí.”
“Ta có thể phớt lờ sự đe dọa của các ông lớn trong Đảng, bởi cái họ Roosevelt, ở nước Mỹ thời đại đó, đồng nghĩa với dòng máu chính trị tối cao.”
“Sự độc lập của ta được xây trên nền tảng trăm năm tích lũy của gia tộc, trên những mối quan hệ huyết thống chằng chịt và địa vị xã hội tột bậc.”
“Đó là thứ dũng khí được đúc bằng vàng ròng bạc trắng và dòng máu quý tộc.”
Giọng Roosevelt thoáng ngưng lại, rồi đột ngột xoay mũi giáo, đâm thẳng vào vết sẹo đau đớn nhất của Leo.
“Nhưng nhìn lại cậu đi, Leo Wallace?”
“Cậu có gì?”
2 Bình luận
Đây là câu nói nhìn nhận đối thủ/chống lại New Deal trong bài diễn văn nổi tiếng của Roosevelt năm 1936:
"Government by organized money is just as dangerous as Government by organized mob." —FDR, 1936
Nói chung bang dao động hay bang chiến trường là 1, chỉ khác cách nói. Tuỳ vào ngữ cảnh mà t sẽ điều chỉnh cho đỡ lặp từ, nên sẽ không thống nhất dùng 1 cách diễn đạt.