Chương 111: Có lẽ đã nói dối rồi!

Giọng điệu mềm mại cho mọi người thời gian để chậm lại, lĩnh vực diễn thuyết độc đáo của Lý Quái dần dần được trải ra.

Một vài người đi theo nhịp điệu của Lý Quái, hoặc là trầm tư suy nghĩ, hoặc là lắc đầu.

“Không nhớ ra, đúng không?” Lý Quái mỉm cười, “Nguyên nhân rất đơn giản, lúc chúng ta học được cách nói dối, chúng ta thậm chí còn chưa có cả trí nhớ.”

“Khi ấy chúng ta đều là những đứa trẻ thẳng thắn, chỉ muốn ở bên cạnh người thân. Thấy người lạ sẽ tỏ ra sợ hãi và chán ghét, thậm chí gào khóc.”

“Khoảng một hai tuổi, người lớn dạy chúng ta, gặp người phải chào hỏi, dù con có thích một người hay không, cũng phải cười với họ, nói với họ từ ‘ngoan’, dù trong lòng chúng ta hoàn toàn không hiểu ‘ngoan’ là gì, cũng phải nói ra, như vậy sẽ làm người khác vui lòng.”

“Từ câu ‘cháu chào chú ạ’, ‘cháu chào cô ạ’ hay ‘chào bạn’ đầu tiên, chúng ta đã học được cách nói dối.”

“Chúng ta dần lớn lên, dần phát hiện ra cái lợi của việc nói dối. Lời nói dối có thể khiến mọi thứ hiệu quả hơn, nói một câu ‘bạn xinh quá’ luôn hữu dụng hơn câu ‘bạn xấu quá’, không muốn đi nhà trẻ thì nói dối mình bị ốm, sợ bị chê cười thì nói mình không còn tè dầm nữa. Đây cũng chính là ý nghĩa căn bản của lời nói dối — che giấu suy nghĩ trong lòng mình, làm hài lòng người khác.”

“Sau khi nếm được vị ngọt, chúng ta bắt đầu thử một loạt những lời nói dối phức tạp hơn. Để có tiền tiêu vặt, chúng ta lừa bố mẹ trường thu tiền, gặp giáo viên không thích cũng phải khen ngợi chào hỏi, trước kỳ thi thì nói mình chưa ôn gì, sau kỳ thi thì nói mình làm bài không tốt.”

“Thực ra đây cũng chỉ là chuyện vặt vãnh. Sau khi tốt nghiệp, chúng ta mới bước vào một thế giới dối trá lớn hơn.”

“Làm CV thì phải bịa ra vài kinh nghiệm thực tập và lời nhận xét của giáo viên. Lúc phỏng vấn thì phải nói với người phỏng vấn rằng mình thích làm việc nhóm. Khi tổng kết công việc thì phải hết lòng ủng hộ người sếp tồi tệ. Hạ Kỳ cũng chính là từng bước làm như vậy mới có cơ hội từ một nhân viên kỹ thuật trở thành người dẫn chương trình tạm thời.”

“Nhưng thế vẫn chưa đủ, tầm nhìn quá nhỏ, lợi ích quá ít, lời nói dối còn có thể nâng cấp.” Lý Quái đi đi lại lại trên sân khấu. “Khi kêu gọi đầu tư, phải nói một sự nghiệp chẳng có gì thành tựu thành rực rỡ vô cùng. Khi bán sản phẩm, phải nói thứ đồ sản xuất cẩu thả thành tinh xảo phi thường. Khi chém gió, phải nói những chuyện mình chẳng biết gì thành rành rọt thấu đáo.”

“Lúc có tiền nhất định phải than nghèo, sợ bị vay tiền.”

“Lúc không có tiền phải giả vờ giàu có, sợ mất mặt.”

“Có lẽ chúng ta từng tự trách vì những lời nói dối này, nhưng rất nhanh sau đó cảm giác tội lỗi ấy biến mất, vì ai cũng nói dối, đó là quy tắc sinh tồn được mọi người công nhận.”

“Nói dối dần trở thành một môn nghệ thuật, đằng nào mọi người cũng nói dối, vậy thì tiếp theo là so xem ai nói dối nghe hay hơn!”

“Nhân viên bán bảo hiểm nói dối giỏi nhất trở thành giám đốc vàng, thu nhập hàng triệu mỗi năm.”

“‘Nhà khởi nghiệp’ nói dối giỏi nhất trở thành tấm gương thành công, gọi vốn hàng chục triệu, ba năm năm lên sàn.”

“Người Mỹ nói dối giỏi nhất trở thành chính trị gia, đi tranh cử tổng thống.”

“Vậy trong quá trình đó, những người định nói thật thì sao?”

“Người nói với ông chủ đầy tham vọng rằng công việc ông ta giao hoàn toàn vô nghĩa sẽ bị cười là đồ ngốc.”

“Người nói với khách hàng rằng sản phẩm của chúng tôi thực ra cũng có vấn đề sẽ bị mắng là đồ ngu.”

“Lý Vân Long, người chưa bao giờ biết nói dối là gì, đã trở thành một tên hề bị chế nhạo.”

“Họ sai ở đâu? Nói thật không đúng sao? Từ nhỏ chúng ta chẳng phải được dạy phải lương thiện, phải thành thật sao? Tại sao họ lại bị chế nhạo, bị tổn thương? Họ đã làm sai điều gì?” Lý Quái nheo mắt khẽ thở dài, “Họ sai ở chỗ, họ không giống những người khác.”

“Quy tắc không phải do một, hai người đặt ra, mà là do tất cả mọi người đặt ra. Chúng ta có một bộ quy tắc ứng xử được công nhận, trong quy tắc này không có đúng sai, quy tắc này cũng thay đổi theo thời đại. Nếu 20 năm trước, Lý Vân Long nói ra những lời vừa rồi, mọi người sẽ vỗ tay, sẽ ca ngợi, nhưng hôm nay, mọi người sẽ chế nhạo, sẽ chửi rủa.”

“Không ai quy định phản ứng của chúng ta, phản ứng của chúng ta bắt nguồn từ chính chúng ta.”

“Và những người như Lý Vân Long đã đi ngược lại nhận thức của chúng ta, phá vỡ quy tắc này. Lời của cậu ta chói tai, kinh tởm, không hòa đồng, không thể hiểu nổi. Mức độ vi phạm quy tắc của Lý Vân Long lại triệt để đến mức, tôi muốn chứng minh cậu ta nói thật quả thực khó hơn lên trời.”

“Nhưng tôi vẫn muốn thử một lần, dù có khả thi hay không, tôi cũng muốn thử. Tình cảm của tôi đã chiến thắng lý trí, tôi đứng ở đây, tôi muốn làm điều không thể này. Tôi muốn ngụy biện, dùng mọi thủ đoạn để chứng minh sự chân thành của Lý Vân Long. Vì vậy, điều đầu tiên tôi nghĩ đến là nguyên tắc suy đoán vô tội trong tư pháp, hay còn gọi là ‘nghi ngờ thì theo hướng vô tội’, tức là không thể chứng minh ai đó có tội, thì người đó vô tội.”

“Tôi muốn cùng các bạn tìm ra một phương pháp để vạch trần lời nói dối, áp dụng lên người Lý Vân Long, xem có thể suy đoán cậu ta đang nói dối hay không.”

“Hãy bắt đầu từ một lời nói dối kinh điển và nghệ thuật nhất.” Lý Quái giơ tay hỏi, “Ai có thể giúp tôi nêu một ví dụ về lời nói dối giữa nam và nữ, vừa nông cạn nhất lại vừa sâu sắc nhất, vừa là khởi đầu cũng vừa là kết thúc!”

Ba bốn người gần như đồng thanh trả lời cậu.

“Anh yêu em!!”

“Anh yêu em trọn đời trọn kiếp!”

“Được.” Lý Quái cười mãn nguyện, “‘Anh yêu em trọn đời trọn kiếp’, tôi tin rằng lần đầu tiên chúng ta nói ra câu này, tuyệt đối không nghĩ rằng mình đang nói dối. Vậy câu nói này trở thành lời nói dối từ khi nào?”

“Vào khoảnh khắc anh không còn yêu em nữa.”

“Nhưng xin lưu ý.” Lý Quái giơ ngón tay nhấn mạnh, “Ngay tại thời điểm này, lời nói dối này vẫn hoàn toàn là một chiếc hộp đen, ngoài tôi ra, không ai biết tôi đã nói dối!”

“Vậy lời nói dối này được chứng thực là lời nói dối khi nào?!”

“Vào khoảnh khắc tôi rời xa em!”

“Vì vậy, chỉ khi ‘lời tôi nói’ và ‘việc tôi làm’ mâu thuẫn, ‘lời hứa của tôi’ và ‘hành động của tôi’ trái ngược nhau, chỉ trong trường hợp này, việc nói dối mới có thể được chứng minh là lời nói dối.”

“Áp dụng ‘phương pháp chứng minh’ này lên người Lý Vân Long, có ai chứng minh được Lý Vân Long đang nói dối không?”

Mọi người đều lắc đầu.

“Nhưng tại sao, dưới sự dẫn dắt của Hạ Kỳ, chúng ta lại quả quyết rằng Lý Vân Long đang nói dối? Cậu ta hoàn toàn chưa làm gì trái với tâm nguyện ban đầu, dù cậu ta thật sự đang nói dối, cũng chỉ có mình cậu ta biết mà thôi!”

“Quay lại điều tôi nói lúc đầu, mỗi chúng ta đều từng nói những lời tương tự như Lý Vân Long. Khi học tiểu học, lúc chúng ta tuyên thệ trước quốc kỳ, trước lá cờ Đội, chúng ta có một chút nào nghi ngờ sự chân thành của mình không? Cũng giống như người đang chìm trong tình yêu nói ra câu ‘anh yêu em’, lúc đó chúng ta không hề nói dối.”

“Nhưng thời đại sẽ đổi thay, chúng ta sẽ lớn lên, chúng ta phát hiện ra ‘báo đáp tổ quốc’ không thể giúp chúng ta an cư lạc nghiệp. Mỗi năm Tết đến đoàn tụ, cũng chẳng có ai tranh nhau xem ai yêu tổ quốc của mình hơn.”

“Phần lớn thời gian, chúng ta xem ai sống tốt hơn, ai nhiều tiền hơn, ai có người bạn đời vẻ vang hơn.”

“Cuối cùng, khi đã trưởng thành, chúng ta nhận ra, hình như việc làm cho mình sống tốt hơn quan trọng hơn việc báo đáp tổ quốc một chút.”

“Kể từ lúc này, chính chúng ta đã biết, lời tuyên thệ năm xưa, có lẽ không chân thành đến thế, có lẽ tôi đã nói dối.”

Hãy bình luận để ủng hộ người đăng nhé!