Chào mọi người. Tôi là Cụt, một thanh niên mới lập lại acc để theo đuổi nền văn minh Bách Hợp Kỳ Ảo trên nền tảng Hako OLN. Vì chỉ “mới isekai” với 100 lực chiến mà thôi, với cả đây cũng là lần đầu đánh giá truyện nên nếu có gì sai sót, mong mọi người thẳng thừng chỉ điểm.

“Chuyện cô gái trên mặt biển” là bộ Yuri Fantasy đầu tiên ở box OLN Cụt đã đọc. Và để kỷ niệm cho cái lần đầu tiên này, Cụt thấy mình cũng nên biếu cho tác giả Suzuki Niino chút quà bằng việc book ship gửi thẳng sang nhà bác một chồng gạch thật to, phòng trong tương lai bác đập đi xây lại tác phẩm thì có gạch mà dùng. Tác phẩm có tiềm năng để trở thành một câu chuyện hay, tuy nhiên Niino đã không thành công trong việc thổi hồn vào từng nhân vật, từng tình tiết trong mỗi chương truyện, khiến cho câu chuyện của tác giả thiếu đi sức hút một cách kỳ lạ.

Trước khi vào bài, Cụt phải để sẵn hai từ “Spoiler Alert” ở đây cho những ai có ý định đọc nhưng không muốn biết trước nội dung truyện, tức là thích xé túi mù. Còn nếu bạn là kiểu người cần đọc rì viu rồi mới dám chốt đơn thì cứ việc tiếp tục nhé.

Lưu ý nhỏ, tất cả những đánh giá dưới đây đều là ý kiến chủ quan của Cụt, dựa trên trải nghiệm của Cụt trong 6 chương đầu của bộ truyện mà thôi. Nếu kho báu của bộ truyện nằm ở đằng sau chương 6, thì xem như Cụt đã không kiên nhẫn nên xứng đáng bị xui xẻo như vậy đi!

OK, mở đầu vậy là ổn thỏa rồi. Giờ thì, nhảy-vào-thôi!

I. Điểm sáng của bộ truyện

Cụt không biết nên nói thế nào về điểm tốt của câu chuyện này.

Truyện có gây được tò mò để Cụt muốn đọc hay không? Có, và thật ra là khá nhiều đấy. Cụt có thể thấy tác giả Suzuki Niino đang giấu giếm một âm mưu gì đó phức tạp hơn liên quan đến “Thánh nữ” qua các tình tiết nằm ngoài góc nhìn của nhân vật chính Alicia. Một số hint liên quan đến chính năng lực tiềm ẩn của cô nhóc này cũng làm Cụt có hứng thú. Nếu bỏ qua cách triển khai thì đó là những tiềm năng có thể khai thác được của bộ truyện này.

Thế nhưng tại sao Cụt lại không thể nào vượt qua nổi chương 6 để đọc tiếp đến chương 7 của bộ truyện nhỉ? Bởi lẽ, mặc dù có hứng thú, nhưng cách mà tác giả Suzuki Niino truyền tải, dẫn dắt câu chuyện của mình vô cùng “buồn ngủ”. Nó đã làm tan đi mọi sự tò mò và chỉ để lại một nỗi hụt hẫng, chán nản khôn cùng trong tâm trí Cụt.

II. Điểm cần khắc phục

1. Chính tả và ngữ pháp

Chính tả thì rải rác vẫn có, và đây là lỗi mà tác nào cũng có thể mắc phải. Chỉ cần tác chăm rà soát định kỳ là có thể sửa gần hết, nên Cụt cũng không muốn liệt kê chúng ra ở đây. Nhưng cái Cụt thấy không tốt là tác giả dùng ngữ pháp không chuẩn. “Tiêu biểu” phải kể đến cấu trúc câu không hoàn chỉnh, nó đã xuất hiện nhiều chứ không hề ít. Trích một vài đoạn trong truyện như sau:

“Nếu như xét theo hướng đi vừa rồi, có lẽ cô bé đã bay về phía Tây Bắc. Nơi có con đường chưa hoàn thiện của thị trấn Sorad.”

“Lí do khiến bộ gia tốc gặp trục trặc là do ở lần sử dụng thứ ba. Khi Alicia sử dụng kế hoạch bẻ lái cây chổi khiến nó bay vụt lên trời. Ngay lúc ấy, khi lực đẩy bị tiêu trừ gần hết, cô đã tháo bộ gia tốc ra.”

“Chuyện chặt củi hôm qua đã vắt kiệt sức lực của Alicia. Dù cô có thể sử dụng ma thuật để làm xong công việc trong nháy mắt nhưng Belle lại bắt cô chặt bằng tay. Vì cô không muốn con gái mình quá phụ thuộc vào ma pháp.”

Các cụm được bôi đậm và đỏ ở trên rõ ràng đều là câu không hoàn chỉnh. Nói đúng hơn thì chúng mới chỉ là mệnh đề phụ, thậm chí chỉ là cụm trạng ngữ chứ không đủ thành phần để đứng độc lập thành một câu. Mặc dù nguyên nhân phía sau chỉ là do bạn không dùng dấu chấm ở đúng chỗ mà thôi, nhưng nó khiến Cụt khó chịu vô cùng. Tách mấy cụm mà Cụt nêu ra ở trên cho chúng đứng một mình một cõi mà xem, bạn sẽ nhận ra là chúng không đạt yêu cầu ngay.

2. Cách kể chuyện nói chung

Cách kể chuyện của bạn vẫn còn tồn động khá nhiều vấn đề. Có những thứ nhìn vô là thấy, nhưng cũng có những thứ phải đọc lại hai, ba lần mới nhận ra được.

Chuyển cảnh và chuyển góc nhìn

Có một số phân cảnh trong truyện cần đến một cái nhìn bao quát, đơn cử như cảnh Alicia bị hai tên biến thái quấy rối ma lực… Được rồi, Cụt tôi xin lỗi. Nhưng cách bạn chuyển cảnh lại khá chóng vánh, không có bất kỳ một dấu hiệu chuyển tiếp nào. Cảnh đầu của chương 1 là một ví dụ, bạn đi loạn xà ngầu từ cái quán ăn dưới lầu tới căn phòng ngủ của Alicia rồi nhà tắm, rồi tứ lung tung. Hoặc cảnh hai tên lạ mặt Cụt nêu ở trên chẳng hạn, cách bạn nhảy thẳng từ sự hoài nghi của Alicia đến việc hai tên đó lộ ra cũng không hợp lý.

Góc nhìn thì sao? Ngôi ba toàn tri, yeah, nó là góc nhìn của “đấng sáng thế”, bạn có thể nhìn đi đâu cũng được, không ai cản. Nhưng việc bạn tự do soi vào ý nghĩ của nhiều nhân vật khác nhau trong cùng một cảnh và chuyển qua chuyển lại giữa chúng như trong truyện thì Cụt tôi lại thấy nó không hay. Bạn hoàn toàn có thể chọn một điểm nhìn, theo sát nó và giấu giếm bớt những thứ còn lại. Cơ mà riêng vấn đề này thì Cụt không nói nhiều, bởi Cụt tôi cũng không biết nên chuyển cảnh hay chuyển góc nhìn sao cho mượt nữa.

Cách truyền tải thông tin

Suzuki có một “điểm yếu” khá phổ biến với những người mới tập viết văn: cung cấp thông tin không cần thiết, không đúng lúc và không đúng cách. Chương 3 có thể xem như một tờ sớ thông tin dài ngoằng về, để xem nào, ma lực tự nhiên, mana, rồi ma cụ, rồi xác thịt và linh hồn của con người? Ủa khoan! Rồi còn cả thông tin về cơ sở vật chất của học viện Spes… Ơ, chương 3 nó nhiều thế á? Exhausted!

Đại khái, bạn vừa khai hết ra một tràng thông tin mà nếu là Cụt thì chắc sẽ kéo nó dài lê thê đến hết phần truyện mới xong được đấy. Ngần ấy thông tin cho một chương, quá quắt vừa thôi, bội thực người ta đấy! Cách bạn truyền tải cái sớ đó cũng không được hay, đó là chỉ nêu ra mà không dùng ngay. Thành thử Cụt có thấy được cái “dẫn chứng”, “ví dụ” nào trực quan sinh động cho mớ kiến thức mình vừa học đâu. Đó là cách học tệ nhất bạn biết không, nó không giúp ta nhớ được cái gì lâu cả, đến lúc thật sự cần thì có khi lại quên rồi, lúc đó dở sách ra học lại có phải cực không!

Không chỉ trong cách truyền tải thông tin, mà cách bạn chọn thông tin nào để nói ra cũng có vấn đề. Cụt thật sự không hiểu bạn nêu ra đầy đủ các món trong bữa ăn của Alicia với Chloe ở căn tin để làm cái gì, khi cả cuộc nói chuyện sau đó cũng chẳng đề cập tới nó. Ủa chứ không lẽ sau này sẽ dùng đến thông tin này à? Hay là dùng để lột tả nhân vật? Cũng không đúng, bạn chỉ nêu ra họ ăn cái đó thôi chứ có tả đâu, đọc xong có biết họ thích hay ghét mấy món đó như nào đâu? Hừm… À biết rồi nhá, sau này ông bạn có viết sâu hơn theo hướng Yuri thì sẽ lấy đồ ăn ra để cho các gái nhận biết tâm trạng của nhau đúng không! Cụt biết mà! Yuri nó có cái đó đúng không?

Như đã nói, cái gì dùng đến sau này thì để sau này nói, còn cái gì cần ngay thì hẵng nói ngay. Quan trọng là làm sao để nhận ra điều đó cơ. Cụt nghĩ bạn hãy bắt đầu với việc là tuyển chọn thông tin để đưa vào từng chương. Tiêu chí tuyển chọn thì bạn hãy xem nó có cần thiết ở thời điểm đó hay không. Nếu thông tin là cần thiết để người đọc hiểu được nhân vật đang làm gì, thì hãy đưa vào.

Giọng văn

Dễ nhận ra tiếp theo chắc có lẽ là giọng văn: nó ngang như cua vậy. Nhưng để nhận ra lý do đằng sau thì không dễ như vậy. Các tình tiết được thúc đẩy đi chậm rãi, đều đặn và không có gì nổi bật. Truyện chưa có cao trào… Ê khoan đừng cắn, mới đọc 6 chương mà đòi gặp cao trào, chư vị đang nghĩ thế đúng không? Nhưng thậm chí trong từng chương thì Cụt cũng khó mà nhận ra cao trào của bản thân nó (cao trào chương ấy). Cụt phải tóm tắt các sự kiện trong một chương lại thì mới nhận ra là nó có điều đó. Nghe kỳ lạ phải không? Thứ Cụt cảm nhận được trong từng chương truyện chỉ là một mặt nước yên tĩnh, có chăng thi thoảng gió nổi lên thì lăn tăn gợn sóng, thế là hết. Cái giọng văn của Suzuki nó ngang đến mức đó đấy, nó cứ bình bình, cứ chill và khiến Cụt buồn ngủ. Sao lạ vậy?

Lí do đầu tiên có thể là do Suzuki đã không truyền được hai chữ “cảm xúc” vào câu từ của mình. Hàng loạt các tình tiết, sự kiện, hay thậm chí là trạng thái tâm lý của nhân vật, đều được kể chứ không hề được tả tương xứng. Đồng ý là Suzuki cũng có những đoạn tả hành vi của nhân vật, nhưng nội cách tả của bạn lại gặp phải vấn đề khác mà tôi sẽ nói ở phía sau. Cách kể và tả có phần “chưa tới tay” của Suzuki khiến cho cảm xúc, tâm lý mà nhân vật đã đi thẳng vào não của Cụt với tư cách là một thông tin, thay vì là một sự cảm nhận. Không hiểu đúng không? Nó giống thế này: “Ờ, Chloe đang lo lắng cho Alicia, check”, “Alicia đang bối rối trước phù thủy biển, OK, check”. Nó thật sự không gợi được bất kỳ sự bồn chồn, hay buồn cười, hay ngại ngùng nào của Cụt dành cho nhân vật ở trong tình huống đó.

Lí do thứ hai, Cụt nghĩ bạn Suzuki đưa vào các tình tiết dư thừa. Tình tiết đầu chương 3 là một ví dụ cụ thể. Bạn đã đưa vào đó một đống thông tin, và dàn dựng thành một buổi học ở trên lớp để hợp lý hóa cho việc nhồi thông tin đó. Nhưng chính cái tình tiết đó Cụt thấy không cần thiết bởi lẽ Cụt chẳng nhận ra nó phục vụ mục đích nào khác cả. Nó không thể hiện được tính cách của Alicia, không thúc đẩy mạch truyện, chỉ là màn đối đáp của Alicia và giảng viên để dạy cho Cụt về ti tỉ thông tin của worldbuiding của Suzuki. Vậy thì để nó ở đó để làm gì? Dù cho những câu đầu cảnh đó bạn có miêu tả sự chán nản của Alicia trên lớp, tức đoạn đó có tác dụng, nhưng nó không có nghĩa là cả một tờ sớ phía sau cũng như vậy. Tình tiết thừa thãi được thêm vào khá nhiều xuyên suốt 6 chương Cụt đã đọc khiến mạch truyện bị loãng và khiến Cụt khó theo dõi hơn,

Tình tiết có thể cung cấp thông tin, hoặc thúc đẩy cốt truyện, hoặc lột tả nhân vật. Nhưng cung cấp thông tin chưa cần thiết sẽ khiến nó rơi vào infodump; trong trường hợp đó, nếu tình tiết này không có tác dụng nào khác nữa, hãy cân nhắc lược bỏ nó. Trước khi viết một tình tiết nào, bạn hãy thử tự hỏi mình xem nó có tác dụng gì và lược bỏ nó thì có ảnh hưởng gì không.

Thứ ba, cũng là một phần lí do khiến Cụt tôi cảm thấy giọng văn của bạn nó ngang, đó là do nó đơn giản. Các đoạn văn miêu tả của bạn không được đặc sắc khi chỉ được vun đắp bằng một vốn từ khiêm tốn, giản dị. Bạn ít khi dùng những động từ có khả năng biểu đạt mạnh hay các tính từ sát nghĩa mà chỉ dừng ở từ có nghĩa rộng. Việc thiếu các trạng từ tăng cường sắc thái biểu đạt cũng khiến cho đoạn miêu tả kém sinh động, thiếu đi cái cảm xúc cần thiết. Cái này khó sửa vô cùng, bởi muốn cải thiện vốn từ thì bạn phải đọc nhiều và viết nhiều nữa.

Thứ tư, Cụt thấy Suzuki sử dụng khá nhiều cụm trạng ngữ và mệnh đề phụ để “tóm tắt” một hành vi nào đó thay vì triển khai nó thành một câu hoàn chỉnh. Trích dẫn hai câu như vậy trong truyện của bạn nhé:

“Khi nhìn rõ, cô lạnh sống lưng. Tất thảy chúng đều là quỷ biển…”

“Ngay khi cô bé thả lỏng, một bóng dáng ghê tởm lao lên từ đáy biển.”

Giờ Cụt thử sửa sương sương chúng nó nhé:

“Alicia nhíu mày lại để nhìn cho rõ hơn. Và rồi, cô lạnh sống lưng. Tất thảy chúng đều là quỷ biển…”

“Alicia buông thõng hai vai mà thở phào nhẹ nhõm. Đột nhiên có một bóng dáng ghê rợn dưới mặt nước bay vụt lên…”

Bạn thấy sự khác nhau trong hiệu ứng cảm xúc chúng mang lại không?

Tất nhiên Cụt không bảo viết như tác giả Suzuki là sai. Nhiều trường hợp cần đưa thông tin nhanh, không cần nhiều cảm xúc thì viết như thế chỉ cồng kềnh hơn thôi. Nhưng những sự việc diễn ra ngay trước mặt nhân vật mà lại còn có đóng góp vào tình tiết đó thì hãy cứ miêu tả ra, một câu ngắn thôi cũng được. Sử dụng nhiều mệnh đề phụ hay cụm trạng ngữ làm cho chính phần được thể hiện trong mệnh đề hay cụm trạng ngữ ấy thiếu đi sức nặng mà nó có thể có, từ đó làm giảm hiệu quả cảm xúc của điều bạn truyền đạt.

3. Nhân vật

Cụt không có ấn tượng gì nhiều với các nhân vật trong câu chuyện của Suzuki. Có vẻ như họ được dựng nên bằng một số mô típ tính cách điển hình. Alicia thì… ừ thì thiên tài nhưng bốc đồng, tuổi trẻ chưa trải sự đời. Hay phù thủy biển cả đi, có vẻ đây là một cô bé… điềm đạm chăng? Thôi bỏ qua đi.

Cụt không chê bai họ, không hề nhé. Cái Cụt không hài lòng là cách bạn thể hiện những cái nét tính cách của họ ra như thế nào thôi. Như đã nói ở phía trên, bạn không lột tả được đủ tốt để Cụt thấy thích thú với họ chứ đừng nói là đồng cảm. Giọng văn không lôi cuốn, nhiều tình tiết thừa, kể nhiều mà ít tả, thông tin dư thừa và quá tải… Tất cả những điều đó khiến cho cái nét tính cách của từng nhân vật hoàn toàn không có cơ hội tỏa sáng để gây ấn tượng với Cụt.

Một điều nữa mà Cụt cũng đã nói với tác giả Suzuki trước đó, bạn xây dựng thoại nhân vật vẫn rất sượng. Bạn nhầm lẫn giữa văn viết và văn nói: những đoạn kể chuyện, miêu tả bối cảnh hay nhân vật là văn viết, nhưng riêng lời nhân vật nói với người khác thì chắc chắn phải là văn nói. Văn nói có những thứ rất đặc trưng của riêng mình: ưu tiên nhanh gọn nên thường xuyên thiếu thành phần câu, mang tính đặc trưng cá nhân cao, thậm chí thay đổi liên tục theo ngữ cảnh, cảm xúc của nhân vật… Tác giả Suzuki cố trau chuốt câu nói của nhân vật trong truyện của bạn sao cho nó đủ cú pháp, rồi đủ tính lịch sự, trang nghiệm, thậm chí văn chương nhất có thể, thì trừ khi là dụng ý nghệ thuật gì đó, còn không thì gượng ép vô cùng.

III. Kết luận

Tác phẩm “Chuyện cô gái trên mặt biển” của Suzuki Niino vẫn còn chứa đựng nhiều vấn đề cần phải giải quyết. Chí ít nó cũng có được 80 tim và 45 nghìn lượt xem chỉ với vỏn vẹn 13 chương, một tín hiệu đáng mừng cho tác giả để ông bạn tiếp tục cải thiện thêm trong tương lai. Cụt là một người rất thích thể loại Yuri kết hợp Fantasy, rất đam mê với thứ tình cảm màu nhiệm của các cô gái trong một thế giới kỳ ảo và choáng ngợp. Vậy nên, Cụt vẫn rất trông chờ rằng Suzuki Niino sẽ làm điều mà bạn nên làm với đứa con tinh thần của mình, để trong tương lai khi Cụt quay lại, thứ chờ đón Cụt sẽ là một ngón ăn ngon mắt, ngon miệng hơn nhiều.

Lan man quá nhỉ, thôi thì Cụt xin phép kết thúc ở đây vậy. Thân ái chào và hẹn gặp lại!

À suýt thì quên, mấy ông bạn mà biết truyện OLN Yuri Fantasy nào hay ở đây thì nổ cho Cụt cái tên nhé. Cảm ơn trước nha!