Xin chào mọi người, lại là Bican đây. Tôi biết giờ đã muộn rồi. Vì tôi dự định sẽ đăng một bài review Người Giấy ngay trong tết cơ. Mà sao tránh được chữ ngờ, do tết này tôi vui quá trớn nên mất hẳn hai tuần tôi mới đọc xong Người Giấy. Thôi thì, chuyện cũng đã lỡ rồi. Trễ tới mức bác Lazyguy đã đăng 1 bài review và các bảng đã được chia xong xuôi trước rồi. Tuy nhiên, lần này tôi vẫn sẽ mang đến cho mọi người một bài phân tích đầy đủ theo cảm nhận của bản thân khi đọc tác phẩm.

Trước khi vào việc, vẫn những dòng “bộc bạch” ngày nào thôi (nghe tới phát chán, tới tôi còn chán). Để có trải nghiệm tốt nhất, tôi vẫn khuyên bà con cô bác thưởng thức tác phẩm trước. Còn mọi người không để tâm thì tôi sẽ mang đến một bài đánh giá khách quan nhất có thể (tôi sẽ cố gắng không để cảm xúc cá nhân lẫn vào).


1. Truyện mang rất nhiều thể loại, nhưng số thể loại thể hiện ra chưa hết

15 thể loại. Đó là số thể loại mà độc giả Người Giấy sẽ được thưởng thức xuyên suốt quá trình theo dõi tác phẩm. Nhưng mà, đến hiện tại, chỉ có 12 thể loại là tôi thấy được trong truyện thôi. Ba thể loại tôi chưa thấy là Adult, Tragedy và Wars. Ừm thì tôi nghĩ cũng không thể trách tác giả được. Vì đến mấy cái thể loại nhìn còn có vẻ chẳng muốn đứng cạnh nhau kia mà.

Đã bi kịch (Tragedy, Drama) mà còn có hài kịch (Comedy). Đã đời sống học đường thường ngày (School life, Slice of life) mà còn chiến tranh (Wars). Nghe ngược đời không? Mấy cái thể loại này nhìn vào là cũng biết ngay hoàn toàn trái ngược nhau. Thật sự, tới tận bây giờ, tôi nhìn cái thanh thẻ thể loại mà tôi vẫn không khỏi nhức đầu.

Khó tin là vậy, nhưng tác giả Xám làm được. Ít nhất là 12 thể loại trên thanh đã xuất hiện trong truyện. Truyện đọc rất hài, để nói kỹ thì lát phía dưới tôi sẽ phân tích sau. Ngọt ngào, lãng mạn không? Có chứ, truyện này thuộc hàng rom com đấy, cực hợp cho con dân CLN mới qua. Còn drama hả? Ừ, cũng có, chưa đủ nhiều và sâu sắc, nhưng cũng ổn. Ví dụ điển hình là phiên bản Tom & Jerry vờn qua vờn lại của hai cô cậu chủ tớ nào đó trong truyện. Hay là pha triệt sản anh phản diện qua đường xấu số của cặp bạn thân nào đó (công lý cho cánh đàn ông đâu).

Mà nói sao nói, sự thật là vẫn còn ba thể loại tôi chưa thấy tác giả khai thác. Và tôi đã có đề cập vấn đề này với tác giả và câu trả lời tôi nhận lại được là các thể loại này sẽ xuất hiện ở các arc sau. Thôi thì, cái này tôi chỉ muốn nói với tác giả rằng: “Em mong chị Xám sẽ khai thác tất cả một cách tốt nhất ạ. Chứ hiện tại, em vẫn thấy chị ôm đồm quá nhiều thứ. Và chính điều đó có thể khiến truyện của chị bị loãng và có khả năng chả ra đâu với đâu. Còn nếu làm được thì tất nhiên truyện sẽ rất hay ạ. Nhưng mà không khéo thì như em đã nói, nó sẽ tệ cực kì luôn.”

Cuối cùng, ở phần 1 này, tôi chỉ muốn nhắn nhủ với các độc giả chưa đọc tác phẩm là hiện tại nếu ai muốn tìm đến Người Giấy các thể loại Wars, Adult hay Tragedy thì chưa có đâu. Thà tìm truyện khác có những thể loại đó đọc còn hay hơn.


2. Đến hiện tại, Người Giấy là một bộ Slice of life điển hình

Ừm, tôi nói là hiện tại thôi. Do theo nguồn tình báo tôi thu thập thì truyện ở các arc sau sẽ dark dark hơn. Thế nên, cái này chỉ đúng với hiện tại thôi.

Để mà nói thì chính truyện đã đi gần 60 ngàn từ, 9 chương v à dòng thời gian trôi qua được 2 ngày. Ừ là 2 ngày đấy. Vậy sao lại Slice of life nhỉ? SOL là thể loại khai thác về cuộc sống đời thường đúng không? Mới có 2 ngày thì sao lại đời thường được?

Bỏ qua mấy cái vụ bòng bong, hoa lá hẹ, không tưởng như “sáng dậy thấy trai đẹp ngay trong phòng”, “lên giám thị để làm rõ chuyện triệt sản anh phản diện xấu số” hay “vừa về nhà là có thanh niên "mukbang" 100 ngày tuổi thọ, rồi xin làm osin”, mọi người tin tôi truyện nó đời lắm. Cụ thể là một phần đời sống người Việt (đặc sản đất chật người đông của thằng này đâu) và cách nói chuyện của người Việt chúng ta. Nói không không thì lại cảm tính quá. Vậy tiện thể, tôi cũng trích vài đoạn:

[Tiếng chuông báo thức đột ngột vang lên, xé toạc giấc mơ trắng xóa. Cô gái đưa tay quờ quạng, vớ đại một thứ mềm mềm, ấn chặt vào tai. Nhưng bàn tay kia… vẫn còn đó, giữ chặt lấy cổ tay của cô, ấm áp đến kỳ lạ. Cô cố gắng nạy mở bàn tay đó ra, trong lòng dâng lên nỗi hoảng sợ bủa vây. Âm thanh của chuông phiền tai kia tiếp tục tra tấn, khiến cô gái bực bội đến mức chỉ muốn hét lên.

Cô đưa chân dò dẫm, dường như đã chạm được "thủ phạm" đang kêu liên hồi đó, liền đạp mạnh một cú khiến vật thể ồn ào ấy nín thinh. Rốt cuộc bàn tay của kẻ đáng ghét kia cùng với tiếng chuông đồng hồ cũng biến mất.

Cô gái nhỏ thở phào, an tâm lịm sâu trong giấc ngủ dở dang.

"Reng reng reng reng!" Chẳng được bao lâu, tiếng chuông phiền nhiễu kia lại trỗi dậy, ầm ĩ đến mức làm giấc ngủ của nàng ta lại bay biến.

Cô gái cau chặt mày, dùng tay mò mẫm trên đầu giường, tìm thấy một vật thể lành lạnh, cứng rắn và nặng trịch. Không chần chừ, tay cô cầm vật đó phang một cú xuống sàn nhà, chính xác vào nguồn âm thanh đang vang vọng từng hồi.

Tiếng va chạm vang nặng nề. Người vừa còn mê ngủ cũng giật nảy mình.

Cô gái bật dậy, vò đầu bứt tóc. Lúc này mái tóc dày cộm của cô xõa rối tung, mớ sợi đen chen lẫn vài sợi bạc óng ánh, trông chẳng khác gì tổ chim vừa bị lật ngược. Cô chớp mắt, đưa tay quờ kính, rồi đeo lên gương mặt còn ngái ngủ. Đôi mắt xám tro phía sau cặp kính cận dày cộm nhòe đi, dụi đến mấy lần vẫn chưa nhìn rõ. Trên người là bộ pijama cam đào với họa tiết thỏ hồng to tướng đang cười toe. Nhìn sơ qua, chẳng ai đoán nổi đây là học sinh lớp mười một. Mà thật, có ai tới tuổi này rồi mà cái nết ngủ còn “láo toét” như vậy không chứ. Đến cô còn không tin nổi việc mình vừa gây ra nữa là!

Ơ, hình như mình lại ném cha nó cái gì đi rồi, nhỉ?

Oáp.]
(Chương 1, Tập 1, Người Giấy, Xám)

Cái nết ngủ dậy nhìn cứ giống ai ấy. Chắc chắn không phải tôi đâu. Tại tôi thường chỉ tỉnh dậy sau 10 lần báo thức reo lên. Đùa tí vậy thôi, chứ nhìn cách Hạ Anh nằm ì một chỗ tắt máy, rồi ngủ tiếp thì giống tôi thật (Có cái là tôi không có giở trò ôm mỏ lết, rồi canh phang vỡ cái điện thoại đâu).

Và, xuyên suốt truyện, mọi người sẽ được theo chân cái bà hoàng mỏ lết “ngây thơ”, “vô lo vô nghĩ” này. Giữa cái đống chuyện chẳng thường ngày cho cam, mà nhỏ cứ cư xử và ăn nói như bình thường (ít nhất nó cố gắng tỏ ra như vậy). Nhìn mà cứ vừa là lạ, vừa quen quen.

Do đậm mùi SOL như thế nên tôi thấy việc đi kiếm đầy đủ ba yếu tố mở đầu trong Người Giấy rất khó. Nói thẳng luôn là nếu mang suy nghĩ là để hiểu Hạ Anh đang định làm cái gì với mục đích gì thì đọc rất dễ bị lạc. Tại theo tôi đọc, Hạ Anh chẳng có mục tiêu gì quá cụ thể về dài hạn. Saito Ken thì có đấy. Nhưng pov có nói về mục đích của Saito Ken chỉ xuất hiện ở giới thiệu thôi. Nhưng mà, Hạ Anh xuất hiện hết ở 9 chương còn lại rồi. Để nói ra thì không phải Hạ Anh không có mục tiêu gì, nhưng chủ yếu vẫn là mục tiêu ngắn hạn như làm sao để đối phó tên hoàng tử đến từ thế giới khác, làm sao để trắng án trên phòng giám thị. Và các mục tiêu này thường sẽ được giới thiệu và hoàn thành ngay trong chương luôn. Chứ không phải là sẽ kéo dài thành một quá trình nhiều chương để chuẩn bị, rồi giải quyết. Đây cũng là một lý do mà tôi cho rằng Người Giấy là một bộ SOL.


3. Dàn nhân vật có chiều sâu và chất riêng

Vì ở phần trước tôi đã đề cập khá nhiều về Châu Hạ Anh rồi nên ở phần này tôi sẽ tiếp đà mà phân tích về các nhân vật luôn.

Về ngoại hình nhân vật thì nam chính và nữ chính nhà ta được tác giả chăm chút khỏi nói. Và để độc giả khỏi quên, cứ vài ba đoạn tác giả lại nhắc một số điểm nhấn hình thể của nhân vật trong quá trình kể chuyện. Đã vậy, các chi tiết này còn được lãng mạn hóa lên nữa. Đến mức không biết tác giả có sợ độc giả quên mất các nhân vật nhìn ra sao không, mà tác giả sẵn sàng chịu chi thuê artist vẽ ít nhất 1 bức cho mỗi chương truyện. 9 chương truyện, 1 phụ chương mà hơn 10 bức minh họa. Vì vậy, mấy cái vụ nhầm lẫn nhân vật này với nhân vật kia trong Người Giấy là không có tồn tại đâu (trừ khi tác giả cố ý làm vậy).

Về phần nhân bên trong thì càng không. Mỗi nhân vật là một phong cách, một thói quen, một tác phong, một suy nghĩ. Châu Hạ Anh, Bà hoàng mỏ lết của chúng ta thì bên ngoài tỏ ra đanh đá, cứng rắn trước anh đẹp trai nào đó, chứ trong thâm tâm thì mê trai cực, thỉnh thoảng còn tỏ ra yếu mềm nữa (nói chứ, ai đụng chạm là cho một cái mỏ lết). Hay Saito Ken, Hoàng tử osin trên danh phận thì là người ở toàn thời gian, nhưng được cái là hay cãi lệnh và thích chọc chủ.

Mà nếu chỉ có vậy thì tôi cũng không lấy hết lời khen hệ thống nhân vật để làm gì. Cái hay của các bộ truyện dài tập là độc giả chúng ta được theo dõi hành trình trưởng thành của nhân vật. Hiện tại, sự trưởng thành của Ken và Anh vẫn chưa rõ ràng (làm gì có con nào mới qua 1 ngày mà trưởng thành liền). Nhưng, ít ra, suy nghĩ hai đứa này có chuyển biến rõ rệt. Đầu ngày, còn nghi ngờ, soi mói lẫn nhau, đến cuối ngày ít ra đã có sự tin tưởng nào đó. Và quá trình này được tác giả trau chuốt tốt qua gần 60 ngàn từ với nhiều diễn biến tâm lý, độc thoại nội tâm. Vì vậy, tới cuối ngày, cặp đôi nhân vật chính mới chuyển quan hệ từ thù thành chủ tớ thành công.


4. Hài kịch chất lượng

Nối tiếp phần nhân vật, tôi sẽ nói về comedy trong truyện. Như tôi đã nói từ trước thì truyện rất hài. Vì vậy, lúc này tôi sẽ lý giải vì sao truyện lại hài sau khi nghiền ngẫm tác phẩm.

Ở phần hai, tôi có nói là thế giới Người Giấy giống đời sống người Việt chúng ta đến lạ. Và tôi cho rằng đó chính là một trong những thứ làm nên tiếng cười ở Người Giấy. Thật sự thì truyện chưa tới mức hài kịch châm biếm thực sự đâu. Nhưng mà có một số tình huống như tình huống mà tôi đã đề cập ở phần hai thì khá là châm biếm chứ đùa. Tất nhiên, đó không phải là tình huống duy nhất trong truyện mang dáng dấp hài kịch châm biếm. Có những lần tôi đọc mà cười không ngừng, dù tôi biết nó chẳng hài gì lắm, nhưng sao mà nhìn Hạ anh cứ giống tôi kiểu gì ấy. Đọc mà tôi cứ nhột không ngừng.

Và cái hài của Người Giấy không chỉ đến từ việc châm biếm không thôi. Nó còn thông qua những tình huống oái ăm, khó đỡ:

[Một giọt mồ hôi trên thái dương lăn xuống tới bầu má, cô gái nhỏ lau đi, nhận ra da mặt của mình đã tê rần. Đầu cô choáng váng tựa như có một chiếc bao tải chụp lấy mình rồi nhấn chìm xuống mặt nước. Tai ù đi, trong đầu phát ra tiếng ong ong quái dị. Một giây mất tỉnh táo, cô gái nhỏ chao đảo như sắp ngã.

Chàng trai trên giường theo phản xạ, vội nhổm người dậy như muốn đỡ lấy cô.

“Cậu đừng có lại đây!” Hạ Anh lập tức gào lớn, giơ vũ khí lên cao, chân càng lùi nhanh về sau. “Ngồi yên đấy! Không được cử động! Cậu mà nhúc nhích là tôi ném đấy!”

“Oái!” Khi đang bước lùi về sau, Hạ Anh vô tình đạp trúng mấy mảnh vỡ đồng hồ mình vẫn chưa kịp dọn, cả người bật ngửa ra đất. Mông đập mạnh xuống sàn, cả người đau điếng, cô bé nhăn mặt, nhưng nhất quyết vẫn giữ lấy cái mỏ lết không chịu buông.

Người thanh niên khựng người, không tiến lên nữa, nhưng vì cảnh tượng ngã chổng vó của cô vẫn bật cười đến nỗi phải bụm cả miệng lại.

Hạ Anh phủi tay, lồm cồm đứng dậy, đau thì ít mà nhục thì nhiều. Nghe thấy tiếng cười cố đè nén trong họng của kẻ ấy càng làm sắc mặt cô thêm tệ. Nếu cậu ta ở trong phòng từ đầu, vậy là đã thấy cả lúc cô đập vỡ đồng hồ, bây giờ lại còn ngã đè lên đó nữa. Xem đôi mắt cong tít của hắn kìa! Chao ôi khác gì đang chọc quê cô ăn ngủ y như một con heo không?]
(Chương 1, Tập 1, Người Giấy, Xám)

Mà đã có trong tay tình huống mắc cười rồi thì cũng không phải kể tàn tàn là gây cười được. Tác giả còn phải biết cách dẫn dắt, nhấn chỗ cần nhấn. Sau khi kể tình huống xong thì cũng đã xong chuyện đâu. Lúc này, tác giả cần phải “quay” cho rõ hành động và biểu cảm nhân vật nữa chứ. Nói chung, việc này không dễ. Và việc khiến độc giả bật cười chứng tỏ tác giả đã thành công.

Tuy nhiên, cái mảng hài này chỉ rõ ở đầu truyện thôi. Càng về sau, truyện càng mất đi tiếng cười vốn có mà thay bằng những sự đồng cảm cho hoàn cảnh các nhân vật. Nói ra thì cũng tiếc thật. Nhưng tôi thấy sự đánh đổi này cũng xứng đáng. Mà nói chứ, tôi vẫn chờ các tình huống cười ngã nghiêng trong các chương sắp tới của Người Giấy nhé.


5. Kỹ thuật viết chính góp phần làm nên độ cuốn của Người Giấy

Nếu ai có để ý khi đọc truyện thì sẽ thấy từng câu, từng đoạn trong Người Giấy đều được liên kết rất chặt chẽ. Câu trước nối tiếp câu sau. Đoạn trước liên quan đến đoạn sau. Tất cả đóng thành một đoàn tàu với mục đích lèo lái độc giả du ngoạn khắp thế giới Người Giấy.

Thật sự Người Giấy có nhiều thiếu sót, đôi khi mọi người sẽ hoang mang không biết mục đích của câu chuyện. Nhưng không sao, với kỹ thuật viết hơn mười năm, tác giả Xám sẽ đưa chuyến tàu này cập bến thành công. Cái gì khó hiểu mông lung thì từ từ sẽ giải đáp. Đôi khi vì cuốn quá mà quên hoang mang luôn không chừng.

Và để liên kết các câu các đoạn tốt thì không phải là đơn thuần dùng từ liên kết tốt là xong. Mà còn là cái tài trong việc đổi đại từ nhân xưng và từ đồng nghĩa như thay áo nữa:

[Cô gỡ miếng giấy vàng mới nhận được rồi lại dán nó lên cái trán của hoàng tử tóc nâu, thầm muốn giết người diệt khẩu ngay lập tức. Một trăm ngày không phải cũng trích ra từ mạng của cô sao? Hạ Anh đặt mình vào giả thuyết bản thân có tuổi thọ còn lại một trăm lẻ một ngày, sau đó không biết nên đem cho hết số ngày ấy thì hóa ra hôm sau là ngày con nhỏ quy tiên à? Nghĩ tới đây thôi là nó đã điếng hồn, cảm nhận huyết quản của mình ứ nghẹn, không nói ra hơi nổi nữa.

Trái tim chết lặng của thiếu nữ đang yếu ớt đập từng nhịp nhỏ nhẹ như cố gắng xoa dịu linh hồn đang tổn thương của chủ nhân. Thay thế người nữ sinh đang ngơ người là phần nhân cách ác quỷ bộc phát, vang lên giọng nói lạnh lẽo xấu xa:]
(Chương 4, Tập 1, Người Giấy, Xám)

Mới hai đoạn mà xoay tận 7 từ khác nhau. Việc này không dễ đâu, tại tôi có từng viết truyện ngắn mà. Nghĩ ra là một chuyện mà để ráp vào đọc cho tự nhiên càng khó hơn. Mà tôi thấy có vẻ tác giả đã quen với chuyện này rồi hay sao ấy mà đoạn nào câu nào cũng y như vậy. Và việc dùng lại các từ đã dùng rồi là không nhiều. Chính nhờ vậy mà Người giấy đọc vừa cuốn, vừa dễ hiểu.

À mà, tiện thể cho tôi gửi lời với các tân tác giả cảm giác kỹ thuật viết của bản thân chưa ổn thì có thể ghé qua Người giấy để học hỏi nhé. Tôi chắc chắn sẽ hữu dụng lắm đấy (mà đừng có ham vui quá mà lo đọc không nhen, đọc chậm chậm để mà còn học hỏi nữa).


6. Lời bạt

Nếu hỏi tôi là Người Giấy là hay không thì truyện hay mà. Nhưng hay đến mức hoàn hảo thì không nhé. Bản thân truyện còn nhiều thứ mà tôi nghĩ có thể khắc phục để trở nên tốt hơn.

Mà nói sao nói, cỡ như này là đủ tiêu chuẩn để thuộc hàng top của OLN rồi. Vì vậy, đã là dân OLN thực thụ, quý vị không thể cứ thế mà bỏ qua Người Giấy được. Uổng lắm đấy! (còn thuần cuồng wars như anh bạn nào đó của tôi thì chịu thẳng nhé)

Thế nhé, review đến đây thôi. Vào một dịp không xa, chúng ta sẽ lại gặp nhau ở đây nhé. Bái bai!